SİNEM ESKİDEMİR, GÜLAY OYUR ÇELİK, BÜŞRA DALFİDAN SAYIN, AYŞE NUR HELVACI
İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi - 2025;10(2):213-219
Amaç: Bu çalışma, erkeklerin prostat kanseri taramasına ilişkin algılarını anlamak, taramaya teşvik eden veya engelleyen faktörleri belirlemek ve bu konudaki deneyimlerini incelemek amacıyla yapıldı. Gereç ve Yöntem: Çalışma tanımlayıcı, kesitsel ve nitel araştırma yöntemlerinden biri olan fenomenolojik araştırma tipinde gerçekleştirildi. Örneklemi belirlemek için amaçlı bir örnekleme tekniği olan maksimum çeşitlilik örneklemesi kullanıldı. Veriler çalışmaya katılmaya gönüllü olan 30 erkekten toplandı. Görüşmelerden elde edilen veriler manuel olarak analiz edildi. Bulgular: Verilerin analizi sonucunda, araştırma tasarımı gereği üç kapsayıcı tema ortaya konuldu. Prostat kanseri taramasına ilişkin tutum-farkındalık, tarama ve muayene hakkındaki duygu-düşünceler, planlar ve önerilerdir. Erkekler prostat kanseri tarama programına katılmamalarının nedeni olarak herhangi bir semptom yaşamamalarını belitti. Tarama yaptıran kişilerin duygularına ilişkin olumsuz bir ifade olmadığı ve rahatladıkları tespit edildi. Medyada prostat kanseri deneyimlerine ilişkin bilgilerin yayılmasının erkekler için avantajlı olduğu ileri sürüldü. Bu tür bilgilendirmelerin ve eğitimlerin, farkındalığı arttırmak için etkili bir yöntem olduğu ve böylece bireylerin sonraki davranışlarında tarama testleri hakkında bilgiye ulaşmaya teşvik ettiğini gösterdi. Sonuç: Çalışmaya katılanların çoğunluğunun tarama yaptırmadığı ve konuya ilişkin farkındalıklarının sınırlı olduğu görüldü. Bu çalışma ile prostat kanseri tarama programından hiç haberdar olmayan erkeklerin konuya ilişkin farkındalıkları oluştu.
