ADÖLESANLARDA ALGILANAN STRES İLE DUYGUSAL YEME DAVRANIŞI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Edanur TAR BOLACALI, Gökçe DEMİR, Akile EREN

KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;7(1):197-208

Kırşehir Ahi Evran University, Faculty of Health Sciences, Department of Children Health and Disease Nursing, Kırşehir, Türkiye

 

Amaç: Bu araştırmada, adölesanlarda algılanan stres ile duygusal yeme davranışı arasındaki ilişkiyi incelemek ve duygusal yeme davranışını etkileyen çeşitli faktörleri belirlemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı-ilişkisel tipte planlanan bu araştırmanın örneklemini Türkiye'nin İç Anadolu Bölgesi'nde bir il merkezinde lise düzeyinde öğrenim gören 346 adölesan oluşturmuştur. Veriler yüz yüze görüşme yöntemiyle Sosyodemografik Veri Formu, Algılanan Stres Ölçeği (ASÖ) ve Duygusal Yeme Ölçeği (DYÖ) kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde IBM Statistical Package for the Social Sciences (SPSS) 29.0 programı kullanılmıştır. Bulgular: Adölesanların %60,7'si kız olup yaş ortalaması 16,11+/-0,89 (aralık: 14-18) yıldır. Kız adölesanların algılanan stres ve duygusal yeme puanları anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur (p<0,05). Kendini kilolu algılayan ve kilosundan memnun olmayan adölesanlarda duygusal yeme puanları daha yüksektir (sırasıyla p<0,001 ve p=0,004). Algılanan stres ile duygusal yeme arasında pozitif yönlü zayıf bir ilişki saptanmıştır (r=0,223; p<0,001). Çoklu doğrusal regresyon analizinde model anlamlı bulunmuş (F=10,577; p<0,001; AdjR²=0,100) ve cinsiyet, kilo algısı ile algılanan stresin duygusal yemenin anlamlı yordayıcıları olduğu saptanmıştır. Sonuç: Adölesanlarda algılanan stres ile duygusal yeme arasında anlamlı ve pozitif yönlü bir ilişki bulunmuştur. Kız cinsiyet, olumsuz kilo algısı ve yüksek algılanan stres düzeyi duygusal yemenin anlamlı yordayıcılarıdır. Bu doğrultuda okul sağlığı hizmetlerinde stres yönetimi ve sağlıklı başa çıkma becerilerini destekleyen girişimler planlanmalıdır.