Saniye SÖZLÜ, Seda KAYA, Esin GELİKE, Sümeyra SEVİM
Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;14(4):1289-1298
Adölesan dönem, sağlıklı beslenme alışkanlıklarının geliştiği kritik bir evredir ve bu alışkanlıklar, özellikle stres ve zihinsel yükün arttığı sınav dönemlerinde akademik başarıyı doğrudan etkilemektedir. Bu pilot çalışma, sınav hazırlık sürecinde adölesanların sağlıklı beslenmeye yönelik bilgi, tutum ve davranışlarını geliştirmede bir beslenme eğitimi programının etkinliğini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Çalışma, tek gruplu ön test -son test yarı deneysel bir tasarım kullanılarak Şubat 2025'te Tokat'ta özel bir okulda yürütülmüştür. Katılımcılar, 8. ve 12. sınıfta eğitim gören 96 öğrenciden (kızlar %43,8; erkekler %56,3) oluşmuş olup yaş ortalaması 14,6 +/- 1,92 yıldır. Veriler, demografik sorular, 20 maddelik beslenme eğitimi değerlendirme formu ve Beslenme Davranış Ölçeği'ni içeren bir anket aracılığıyla yüz yüze görüşme yöntemiyle toplanmıştır. Eğitim içeriği, sınav döneminde beslenme konulu, dengeli beslenme, sıvı tüketimi, porsiyon kontrolü ve uyku kalitesi başlıklarını içeren 45 dakikalık bir diyetisyen sunumundan oluşmuştur. Bulgular, eğitim sonrasında anlamlı gelişmeler göstermiştir. Beslenme eğitimi değerlendirme toplam puanı 62,1 +/- 10,98'den 73,8 +/- 13,50'ye yükselmiş (p < 0,001), BDÖ puanı ise -2,9 +/- 4,41'den 5,4 +/- 6,99'a çıkmıştır (p < 0,001). Düzenli öğün tüketimi, su içme, dengeli kahvaltı alışkanlığı, sağlıklı atıştırmalık tercihleri, fiziksel aktivite ve uyku düzeninde olumlu değişimler gözlenmiştir. Sonuç olarak, eğitim adölesanların farkındalığını ve sağlıklı beslenme davranışlarını artırmada etkili olmuştur.
