EMİNE AKSÜT AKÇAY, HİLAL ÖZBEK, DEMET ÇAKIR
Sağlık Profesyonelleri Araştırma Dergisi - 2025;7(1):1-11
Amaç: Araştırma adölesanların doğum sonu annelik fonksiyonel durumlarını belirlemek amacı ile kesitsel ve tanımlayıcı olarak yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırmanın örneklemini bir Devlet Hastanesi’nin Kadın Hastalıkları ve Doğum Servisi’nde 01.02.2022-30.04.2023 tarihleri arasında yatan toplam 82 adölesan anne oluşturmuştur. Veriler Kişisel Bilgi Formu, Barkin Annelik Fonksiyonu Envanteri (BAFE) kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Adölesan annelerin yaş ortalaması 17.39±0.85 olup %61.00’ının 18 yaşında olduğu belirlenmiştir. Ayrıca %63.4’ünün ilköğretim mezunu, %47.5’inin ilk kez gebelik yaşadığı, %90.2’sinin normal doğum yaptığı saptanmıştır. Adölesan annelerin BAFE toplam puan ortalaması 56.33±21.89’dur. BAFE alt boyutları puan ortalamaları, Annelik Memnuniyeti 31.23±11.91; Anne İhtiyaçları 19.48±7.90 olarak belirlenmiştir. BAFE toplam ve alt boyut puan ortalamalarının değişkenler ile karşılaştırmasında BAFE toplam puanı ile yaş, eğitim, çalışma durumu, sigara kullanma, eşin eğitim durumu, eş ile akrabalık durumu, aile tipi, gelir düzeyi, yaşanılan yer, resmi nikah varlığı, eş ile ilişki düzeyi, eşin bebek bakımına destek olma durumu ve tekrar çocuk sahibi olma isteği değişkenleri arasında anlamlı farklılık olduğu belirlenmiştir (p<0.05). İlk kez gebelik yaşayan ve eşi ile ilişkisi iyi olanların annelik fonksiyon toplam puan ortalamasının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Yapılan regresyon analizine göre yaş, aile tipi, gelir durum algısı ve eş ile ilişki düzeyi değişkenlerinin adölesanların doğum sonu annelik fonksiyonu üzerinde etkisi olduğu belirlenmiştir. Sonuç: Adölesan annelerin doğum sonu annelik fonksiyon puan ortalamasının yüksek düzeyde olmadığı belirlenmiştir. İlk kez gebelik yaşama, normal doğum yapma, bebeğin cinsiyetinin kız olması, eşi ile ilişki düzeyinin iyi olması, bebek bakımında eşin destek olması, tekrar çocuk sahibi olmak isteme, bebeğin bakımını sağlarken yorgunluk yaşamama ve bebekte engel durumunun bulunmaması adölesan annelerin doğum sonu annelik fonksiyonel durumunu yükselttiği saptanmıştır.
