AĞIR GÖRME BOZUKLUĞU OLAN BİREYLERDE ANLAM DUYGUSU İLE YAŞAM DOYUMU ARASINDAKİ İLİŞKİDE POZİTİF DUYGULANIMIN ARACI ROLÜ

ALPER ATEŞ, PINAR DURSUN KARSLI, AHU ALTINEL

Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi - 2024;6(3):204-212

Selçuk University, Department of Tourism Guidance, Tourism Faculty, Konya, Türkiye

 

Görme duyarlılığında ciddi bir azalma olan görme bozukluğu (GB), önemli ekonomik ve sosyal maliyetleri olan önemli bir halk sağlığı sorunudur. GB, aktivite kaybı, işlevsel düşüşler ve sosyal izolasyon nedeniyle daha zayıf iyi oluş ve zihinsel sağlık belirteçleri ile ilişkilendirilmiştir. Artan anlamlılık ve olumlu duygudurumları, iyi oluşun sürdürülmesinde kritik kaynaklardır. Bununla birlikte, anlamın varlığı ile olumlu duygulanım arasındaki ilişkiye dair tutarsız bulgular vardır ve GB bağlamında çok sınırlı çalışmalar mevcuttur. Bu boşluğu doldurmak için, bu çalışmada ilk olarak yaşam boyutlarında anlam, yaşam doyumu ve olumlu ve olumsuz duygulanım arasındaki ilişkileri incelemek, ikinci olarak da yaşam doyumu ile anlamın varlığı arasındaki ilişkide olumlu duygulanımın aracı rolünü ortaya çıkarmak amaçlanmıştır. Böylece, bu çalışmaya, yaş ortalaması 35.92 (SD = 11.40) ile 388 görme bozukluğu (120 kadın ve 268 erkek) olan birey katılmıştır. Tüm katılımcılara, Yaşamda Anlam Anketi, Pozitif-Negatif Duygu Ölçeği ve Yaşam Doyumu Ölçeği uygulanmıştır. Aracılık testi analizi, pozitif duygulanımın anlam duygusu ile yaşam doyumu arasındaki ilişkiye kısmen aracılık ettiğini göstermiştir. Bu bulgu, anlam duygusu yaşayan GB’li bireylerin olumlu hissetme olasılıklarının daha yüksek olduğunu ve bunun da yaşamlarından daha memnun olduklarını göstermektedir. Olumlu duygulanım, anlamın varlığı ile yaşam doyumu arasındaki toplam ilişkinin %87.4’ünü açıklamıştır (Frazier vd., 2004). Böylece klinisyenler, GB’li bireylerde yaşam doyumunu artırmak için olumlu duygulanım yaratacak yaşamdaki anlam kaynaklarını artırmaya odaklanabilirler.