Zeynep UZUN, Abdullah Kaan KURT
Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;15(2):599-611
Bu çalışma, aile hekimliği polikliniğine başvuran yetişkinlerde vitamin kullanımı ile sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişkiyi değerlendirmeyi amaçlamıştır. Bu tek merkezli, kesitsel çalışma Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Polikliniğine başvuran yetişkin hastalar arasında yürütülmüştür. Örneklem büyüklüğü iki bağımsız grup için hesaplanmıştır. Cohen 'in d = 0.3 etki büyü klüğü, Tip I hata düzeyi 0.05 ve %90 istatistiksel güç varsayılarak gerekli örneklem büyüklüğü belirlenmiştir. Katılımcıların yaş ortalaması 39.45+/-12.3 yıl olup, %56.2' si kadın ve %60.4' ü üniversite mezunudur. Vitamin kullananlar ve kullanmayanlar arasında yaş (p=0.227), cinsiyet (p=0.105), medeni durum (p=0.090) ve eğitim düzeyi (p=0.055) açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmemiştir. Vitamin kullananlar arasında en sık kullanılan takviyeler D vitamini (%75), vitamin B12 (%58.6) ve multivi taminlerdir (%28.6). Vitamin kullanımının en sık bildirilen nedeni bağışıklık sistemini güçlendirmektir (%54.2). Vitamin kullananlar ile kullanmayanlar arasında sağlık okuryazarlığı puanları açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Vitamin kullanımı sağlı k profesyonellerinin rehberliğinde gerçekleştirilmelidir. Sağlık okuryazarlığını artırmaya yönelik bireysel ve toplum temelli müdahaleler önemlidir ve aile hekimleri kanıta dayalı sağlık davranışlarının teşvik edilmesinde önemli bir rol oynamaktadır.