Nevin ÇITAK BİLGİN, Büşra BOĞA, Beyza UÇAR
Sağlık Akademisyenleri Dergisi - 2026;13(3):759-771
Aile planlaması, bireylerin ve çiftlerin üreme sağlığını korumasının yanı sıra toplum sağlığının geliştirilmesinde önemli bir rol oynar. Küresel düzeyde aile planlaması yöntemlerinin kullanımı artmış olsa da karşılanmamış aile planlaması ihtiyacı halen yüksektir. Kültürel normlar, dini inanışlar, ön yargılar ve mitler bireylerin aile planlaması yöntemlerine ilişkin algılarını, deneyimlerini şekillendirmekte ve yöntemlerin kullanımını engelleyebilmektedir. Günümüzde halen aile planlaması yöntemlerini kullanmanın infertiliteye ve kanser riskinde artışa neden olacağı, cinsel yaşamı olumsuz etkileyebileceği gibi pek çok mit mevcuttur ve bunların birçoğunun bilimsel dayanağı yoktur. Bu tür yanlış inanışlar yalnızca aile planlaması yöntemlerinin kullanımını değil üreme sağlığını da olumsuz etkilemektedir. Oysa güncel bilimsel çalışmalar, aile planlaması yöntemlerinin güvenli ve etkili olduğunu ortaya koymakta ve kullanımını önermektedir. Mitlerin oluşumunda bilgi eksikliği, yanlış kaynaklardan bilgi edinme, yetersiz danışmanlık ve sosyal medyadaki yanıltıcı paylaşımlar etkili olabilmektedir. Bu sebeple hemşirelerin aile planlamasına ilişkin güncel kanıt temelli yaklaşımlara hâkim olması ve toplumu bilinçlendirmesi son derece önemlidir. Bu derlemenin amacı aile planlaması yöntemlerine ilişkin en yaygın mitleri tanımlamak ve güncel çalışmalar ışığında gerçekleri ortaya koymaktır.
