AYŞE BAHAR KELEŞOĞLU DİNÇER, HALUK FURKAN ŞAHAN
Ankara Eğitim ve Araştırma Hastanesi Tıp Dergisi - 2022;55(2):81-85
Amaç: Ailevi Akdeniz Ateşi (FMF), ataklar halinde giden kronik oto-inflamatuvar bir hastalıktır. Ataklar arası dönemde subklinik düzeyde inflamasyonun devam etmesi nedeniyle bu hastalarda artmış ateroskleroz riski mevcuttur. Epikardiyal yağ doku yeni bir kardiyometabolik risk faktörü olup aterosklerotik riskin belirlenmesinde kullanılmaktadır. Bu çalışmanın amacı FMF tanısı ile takip edilen erişkin hastalarda epikardiyal yağ doku kalınlığının ölçülmesi ve subklinik aterosklerotik hastalık riskinin değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Tel-Hashomer kriterlerine göre tanı almış 18 yaş ve üzeri FMF hastası ile yaş ve cinsiyet uyumlu sağlıklı kontrol bu kesitsel çalışmaya dahil edilmiştir. Hastalık özellikleri, FMF gen mutasyonları ve eritrosit sedimentasyon hızı, C-reaktif protein, serum amiloid-A, fibrinojen, lipid düzeyleri ve tam kan sayımları çalışmaya dahil edilme esnasında kaydedilmiştir. Epikardiyal yağ doku kalınlığı, iki boyutlu transtorasik ekokardiyografi ile ölçülmüştür. P değeri<0,05 istatistiksel olarak anlamlılık sınırı olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya toplam 50 FMF (%58 kadın) hastası ile 50 sağlıklı kontrol (%54 kadın) alınmıştır (p=0,69). Sağlıklı kontrol grubunda ortanca yaş 45 yıl iken FMF hastalarında 33 yıl olup yaş ve cinsiyet açısından iki grup arasında fark yoktur (p=0,13). FMF hastalarında epikardiyal yağ doku kalınlığı (5,4 mm [4,7-5,8]) sağlıklı bireylere (3,0 mm [2,8-3,2]) göre istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde daha yüksek bulunmuştur (p<0,001). Epikardiyal yağ doku kalınlığı ile akut faz değerleri arasında istatistiksel olarak anlamlı ilişki gösterilmemiştir. Epikardiyal yağ doku kalınlığı kestirim değeri belirlemek için yapılan ROC analizinde ideal sınır 4 mm olup; bu değer için duyarlılık %86, özgüllük %94, pozitif olabilirlik oranı 14,3 Youden indeksi ise 0,80dir (EAA: 0,962 %95 GA 0,924-0,999 p≤ 0,001). Sonuç: Epikardiyal yağ doku kalınlığı FMF hastalarında sağlıklı bireylere göre anlamlı bir şekilde daha yüksek olup bu durum, FMF hastalarında artmış kardiyovasküler risk ile ilişkilidir. Ekokardiyografik olarak epikardiyal yağ dokunun ölçümü pratik, ucuz ve güvenilir bir yöntemdir. Erken dönemde aterosklerotik riskin belirlenmesi bu hastalarda uzun vadede mortalite ve morbiditenin azalmasına imkân sağlayabilir.
