AKUT APANDİSİTLİ HASTALARDA MEVCUT SKORLAMA SİSTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI VE YENİ GELİŞTİRİLEN BİR SKORLAMA SİSTEMİNİN TANISAL GÜVENİLİRLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: MBALA SKORU

Mesut BALA, İbrahim Tayfun ŞAHİNER, Murat KENDİRCİ, Mehmet Berksun TUTAN, Murathan ERKENT, Murat Bulut ÖZKAN, Murat Baki YILDIRIM

Hitit Medical Journal - 2026;8(3):547-558

Ankara Sincan Training and Research Hospital, Department of General Surgery, Ankara, Türkiye

 

Amaç: Akut apandisit, acil cerrahi pratikte en sık karşılaşılan akut karın nedenlerinden biri olmaya devam etmektedir. Tanıya yardımcı olmak amacıyla çok sayıda klinik skorlama sistemi geliştirilmiş olsa da hiçbiri evrensel düzeyde tatmin edici bir performans sergileyememiştir. Bu çalışmanın amacı, yeni bir skorlama sistemi olan MBALA skorunu geliştirmek ve tanısal performansını Alvarado, Ohmann ve Eskelinen skorlama sistemleriyle karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Aralık 2017 - Aralık 2018 tarihleri arasında apendektomi uygulanan 306 hasta prospektif olarak incelendi. Tüm hastalara Alvarado, Ohmann ve Eskelinen skorları uygulandı. Aday değişkenlerin belirlenmesi ve MBALA skorlama sistemine ait optimal eşik değerlerinin saptanması amacıyla binary lojistik regresyon ve ROC eğrisi analizleri kullanıldı. Bulantı/kusma, ateş, yaş, lökosit sayısı, iştahsızlık, cinsiyet, C-reaktif protein (CRP) ve sağ alt kadran defansından oluşan MBALA skorunun tanısal performansı; histopatolojik bulgular referans alınarak duyarlılık, özgüllük, pozitif prediktif değer (PPD), negatif prediktif değer (NPD) ve genel doğruluk açısından değerlendirildi. Bulgular: Histopatolojik inceleme, 266 hastada (%86,9) akut apandisiti doğruladı. MBALA skoru 14 eşik değerinde; duyarlılık %75,1, özgüllük %70,0, PPD %94,3, NPD %29,8 ve genel doğruluk %74,5 olarak saptandı (EAA= 0,792; %95 GA: 0,717 - 0,867; p<0.001). Bu değerler; Alvarado (%72,6, %55,0, %91,5, %23,2, %70,3), Ohmann (%28,9, %82,5, %91,7, %14,9, %35,9) ve Eskelinen (%58,3, %57,5, %90,1, %17,2, %58,2) skorlama sistemlerinin değerlerinin üzerindeydi. Sonuç: MBALA skorlama sistemi, üç köklü skorlama sistemiyle kıyaslandığında üstün tanısal performans sergilemiştir. Kolaylıkla ulaşılabilen klinik ve laboratuvar parametrelerini bünyesinde barındıran MBALA skoru, şüpheli akut apandisit olgularının tanısal değerlendirmesinde pratik ve güvenilir bir yardımcı araç olarak kullanılabilir. Genellenebilirliğinin ve klinik etkinliğinin doğrulanması için daha geniş ve çeşitli popülasyonları kapsayan çok merkezli çalışmalara ihtiyaç duyulmaktadır.