AKUT İNME SONRASI YATAN HASTA REHABİLİTASYONU VE EV TABANLI REHABİLİTASYON UYGULAMALARININ KARŞILAŞTIRILMASI: PROSPEKTİF KONTROLLÜ BİR ÇALIŞMA

ŞÜKRAN GÜZEL, AZİZE SERÇE, EBRU UMAY, İBRAHİM GÜNDOĞDU

Kocatepe Tıp Dergisi - 2023;24(1):69-76

Başkent Üniversitesi Tıp Fakültesi, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

 

AMAÇ: Bu çalışmanın amacı, akut inmeli hastalarda ev temelli rehabilitasyonun yatan hasta rehabilitasyonu kadar etkili olup olmadığını değerlendirmek ve rehabilitasyon sırasında yüksek mortalite/morbidite riski taşıyan hastaları belirlemektir. Gereç ve Yöntem: Bu çalışmaya, nöroloji servisi ve yoğun bakım ünitelerinden yatan hasta rehabilitasyonu (n=28) veya ev egzersiz programlarına (n=36) yönlendirilen akut inmeli 64 hasta dahil edildi. Tedavi öncesi ve tedaviden 12 hafta sonra tüm hastaların Brunnstrom motor evreleri, Fonksiyonel Bağımsızlık Ölçeği (FBÖ) ve İnme Etki Ölçeği (İEÖ) skorları kaydedildi. Değerlendirme parametreleri 2 grup arasında karşılaştırıldı. Rehabilitasyon süresince gelişen morbidite/mortalite varlığı kaydedildi. Daha sonra tüm hastalar yatan hasta, ev egzersiz ve mortalite/morbidite grubu olarak üç gruba ayrıldı ve tedavi öncesi değerlendirme parametreleri gruplar arasında karşılaştırıldı. BULGULAR: Üçüncü ayda, ev egzersiz grubunda yaşam kalitesi ölçeklerinin tüm alt gruplarında anlamlı bir değişiklik olmazken, yatarak rehabilitasyon grubunda yaşam kalitesi ölçeklerinin bellek ve duygu alt ölçekleri dışında anlamlı iyileşme saptandı. 12. haftanın sonunda; ev egzersiz grubunda 36 hastanın 5’i (%13,90) öldü ve 5’inde (%13,90) yeni bir serebrovasküler hastalık gelişti. Mortalite/morbiditesi olan 10 hastanın bellek, iletişim ve duygu alt ölçek puanları, mortalite/morbiditesi olmayan diğer iki hasta grubundan anlamlı olarak daha düşüktü. SONUÇ: Zor klinik durumları daha iyi yönetmek için hekimin yatan hasta rehabilitasyonu veya ev egzersiz grubuna yönlendirilecek akut inme hastalarını iyi belirlemesi gerekir. Hekimler hastaları bir rehabilitasyon programına yönlendirirken morbidite/mortalite ile ilgili olabilecek hafıza, iletişim ve emosyonel durum skorlarını göz önünde bulundurabilirler.