AKUT KOLESİSTİT ŞİDDETİ (TOKYO 2018 KILAVUZU) ERKEN VEYA GEÇ KOLESİSTEKTOMİ KARARINI ETKİLEMELİ Mİ?

YUNUS DÖNDER, SALİHA KARAGÖZ EREN

Ulusal Travma ve Acil Cerrahi Dergisi - 2022;28(9):1305-1311

Kayseri Şehir Hastanesi, Genel Cerrahi Kliniği, Kayseri

 

AMAÇ: Akut kolesistit nedeniyle başvuran hastalarda yatış anında yapılan (erken kolesisitektomi) ile gecikmiş kolesistektomi arasındaki komplikasyon oranlarını karşılaştırmak, aynı zamanda kolesistit şiddetinin kolesistektomi zamanlamasına etkisi olup olmadığını incelemeyi amaçladık. GEREÇ VE YÖNTEM: Çalışma geriye dönük olarak planlandı ve hastanemiz etik kurul onayı alındı. Üçüncü basamak hastanemize akut kolesistit ile başvuran hastaların bilgileri hastane veri tabanından tarandı. Hastalar akut kolesistit nedeniyle acile başvuran, erken ve geç dönem kolesistektomi yapılan gruplar olarak ikiye ayrıldı. Akut kolesistit şiddetini belirlemek için Tokyo 2018 akut kolesistit rehberi kullanıldı. Hastaların ameliyat öncesi-sonrası verileri incelendi ve komplikasyonları değerlendirildi. BULGULAR: Çalışmaya dahil edilme kriterlerini karşılayan 158 hastanın verileri geriye dönük olarak incelendi. Geç dönem kolesistektomi ile karşılaştırdığımızda, erken dönem kolesistektomi yaptığımız hastalarda komplikasyon oranları artmıştır (sırasıyla %8.1, %32.2 p<0.001). Tokyo 2018 rehberine göre akut kolesistit şiddeti Tokyo 1, 2 ve 3 olarak gruplandırıldığında Tokyo 1 olan hastalarda erken dönemde, geç dönem kolesistektomi yapılanlara göre daha fazla komplikasyon gözledi (sırasıyla, %22.6, %4.2, p=0.004). Komplikasyonlar incelendiğinde özellikle pulmoner emboli, pnömoni, intra abdominal apse gelişimi, sepsis ve yara yeri enfeksiyonunun erken dönem ameliyat edilenlerde anlamlı olarak daha yüksek olduğu görülmüştür. Komplikasyonlar üzerine etkili olan etkenler incelendiğinde Tokyo skorunun 2 ve üzeri olması (OR: 4.161), kreatin yüksekliği (OR: 5.496) ve ek hastalık varlığı (OR: 4.238) komplikasyon gelişim riskini arttırmaktadır. TARTIŞMA: Tokyo 2 ve üzeri hastalar, Tokyo 1 olan hastalarla karşılatırıldığında kolesistektomi sonrası daha fazla komplikasyon gelişmektedir. Erken dönem ameliyat edilen hastalarda ise Tokyo 1 kolesistitli hastalarda daha fazla komplikasyon geliştiği görülmüştür. Kolesitektomi zamanlamasını belirlemede akut kolesistit şiddetinin etkisini belirlemek için ileri çalışmalara ihtiyaç vardir.