AKUT MEZENTER İSKEMİNİN CİDDİYETİNİN, SAĞKALIMININ VE KOMPLİKASYONLARININ ÖNGÖRÜLMESİNDE İNFLAMATUVAR BELİRTEÇLERİN GÜCÜ

Semih Musa COŞKUN, Efe KANTER, Lalegül COŞKUN, Serkan BİLGİN, Zeynep KARAKAYA, Fatih Esad TOPAL

Bozok Tıp Dergisi - 2026;16(2):293-302

İzmir Torbalı Şehir Hastanesi, Acil Tıp Kliniği, İzmir, Türkiye

 

Amaç: Akut me zenterik iskemi (AMI), yüksek morbidite ve mortalite ile ilişkili bir klinik tablodur. Acil serviste (AS) erken risk sınıflaması halen güçtür. Bu çalışmada, AS başvurusunda hesaplanan inflamasyon ve beslenme temelli laboratuvar indekslerinin, AMI hastalarında hastane içi mortaliteyi (HİM) ve komplikasyon gelişimini öngörmedeki ayırt edici performansı değerlendirildi.Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif, tek merkezli, gözlemsel çalışmaya, AS başvurusunda AMI tanısı alan erişkin hastalar dahil edildi. Başvuru laboratuvar verileri kullanılarak hemoglobin-albümin-lenfosit-trombosit (HALP) skoru, eritrosit dağılım genişliği/albümin oranı (RAR), nötrofil/lenfosit oranı (NLR), trombosit/lenfosit oranı (PLR), sistemik immün-inflamasyon indeksi (SII), kan üre nitrojeni/albümin oranı (BAR) ve C-reaktif protein/albümin oranı (CAR) hesaplandı. Birincil sonlanım HİM, ikincil sonlanım hastane içi komplikasyon gelişimiydi. Ayırt edici performans ROC eğrisi analizi ile değerlendirildi.Bulgular: Toplam 75 hasta dahil edildi (medyan yaş 69 yıl [IQR 61-80]; %52 kadın). HİM 36 hastada (%48), komplikasyon ise 40 hastada (%53,3) gelişti. Mortalitenin öngörülmesinde BAR en yüksek performansı gösterdi (AUC 0,825; %95 GA 0,733-0,918); bunu HALP (AUC 0,789) ve RAR (AUC 0,763) izledi. PLR sınırda kabul edilebilir ayırt edicilik gösterirken (AUC 0,708), SII, NLR, ve CAR anlamlı değildi. Komplikasyon öngörüsünde SII (AUC 0,711) ve PLR (AUC 0,709) kabul edilebilir performans gösterdi.Sonuç: BAR, HALP ve RAR mortalite; SII ve PLR komplikasyon öngörüsünde kabul edilebilir performans gösterdi. Ancak orta düzeydeki AUC değerleri, bu indekslerin doğruluğunun sınırlı olduğunu düşündürmektedir. Daha büyük prospektif çok merkezli çalışmalara ihtiyaç vardır.