AYDIN SARIHAN, SERDAR DURAK, FATİH RAHMAN, SERHAT KORAN, ÇAĞDAŞ CAN, EMRE BÜLBÜL
Europeanatolia Health Sciences Journal - 2024;2(3):53-59
Giriş: Akut pankreatit (AP) mortalitesi yüksek olan enflamatuvar hastalıklardan biridir. AP inflamatuvar sistemi aktive ederek hastalığa neden olur. Bu nedenle inflamatuvar hematolojik parametreler hastalığın seyrini belirleme amacıyla kullanılabilir. Amaç: Bu çalışmada hematolojik parametreler ile görüntüleme bulgularının AP şiddeti ve sağkalım arasındaki ilişkilerinin araştırılması hedeflendi. Yöntem: Bu çalışma için akut pankreatit tanısı almış 18 yaş üstü 312 hastanın verileri kullanıldı. Demografik veriler, hematolojik parametreler, batın tomografisi sonuçları ve hastanede yatış süreleri analiz edildi. Bulgular: Platelet lenfosit oranı (PLR), nötrofil lenfosit oranı (NLR), amilaz/nötrofil ve lipaz/nötrofil oranları akut pankreatit AP şiddetine göre incelendiğinde; yüksek nötrofil lenfosit (NLR), amilaz/nötrofil ve lipaz/nötrofil oranları hafif ve orta şiddetli pankreatit arasındaki ayrımda anlamlı bulunurken (sırasıyla p < 0.001, p=0.001, p=0.001 ve p=0.001), platelet lenfosit oranı (PLR) sonuçları anlamlı bulunmamıştır (p=0.055). Orta şiddetli ve şiddetli pankreatit arasındaki ayrımda ise yüksek amilaz/nötrofil ve lipaz/nötrofil oranları istatistiksel olarak anlamlı bulunmuştur (sırasıyla p < 0.001, p=0.01). Pankreatit tanı zamanı dikkate alınmaksızın hastaların taburculuk sonrası hayatta kalma oranları incelendiğinde, %90.2’si (n=229) hayatta iken %9.8’i (n=25) vefat etmiştir. İstatistiksel olarak pankreatit şiddeti ile mortalite arasında anlamlı fark bulunmamıştır (p=0.837). Sonuç: Bu çalışmanın sonuçları sistemik immün inflamasyon indeksi (SII), nötrofil lenfosit oranı (NLR), platelet lenfosit oranı (PLR) ve modifiye bilgisayarlı tomografi şiddet indeksi (MCTSI) değerlerinin AP tanısında kullanılabileceğini göstermektedir. Ayrıca çalışmamızda insidental olarak anlamlı bulunan amilaz/nötrofil ve lipaz/nötrofil oranları pankreatit şiddetini belirlemek için yapılacak başka çalışmalarda yol gösterici olabilir.
