Elif Güz GÜRSOY, Ezgi TUNA
Klinik Psikoloji Dergisi - 2026;10(2):143-153
Beden memnuniyetsizliği, özellikle ergenler ve genç yetişkinler arasında yaygın olan ve çeşitli sosyokültürel faktörlerden etkilen bir sorundur. Bu araştırmada ebeveynlerin beden konuşmalarının ve görünüşe yönelik sosyokültürel tutumlarının, genç yetişkin bireylerdeki beden memnuniyetsizliği düzeyleri üzerindeki etkisi incelenmiş ve bu ilişkilerde görünüm karşılaştırmanın aracılık rolü test edilmiştir. Çalışmaya 18 -35 yaş arası 236 yetişkin katılmıştır ( Ort yaş = 24, SS = 3.70). Katılımcılardan Olumsuz Beden Konuşmaları Ölçeği, Görünüme Yönelik Sosyokültürel Tutumlar Anketi -4 Revize formu, Fiziksel Görünüm Karşılaştırma Ölçeği -Revize formu ve Vücut Algısı Ölçeği'nden oluşan çevrimiçi anketleri doldurmaları istenmiştir. Veriler iki basit aracılık modeli ve bir çoklu yordayıcılı aracılık modeli ile test edilmiş ve veri analizinde SPSS PROCESS makrosu ve JASP kullanılmıştır. Sonuçlar, katılımcıların bildirdiği ebeveynlerin beden konuşmaları ve görünüme dair sosyokültürel tutumlarının beden memnuniyetsizliği ile pozitif yönde ilişkili olduğunu göstermiştir. Ayrıca görünüm karşılaştırması bu ilişkilere aracılık etmiştir. Çoklu yordayıcılı modelde, ebeveynlerin sosyokültürel tutumlarının ve bedenle ilgili konuşmalarının, genç yetişkinlerin beden memnuniyetsizliği üzerindeki dolaylı etkilerinin görünüm karşılaştırması yoluyla anlamlı olduğu görülmüştür. Bu bulgular, genç yetişkinlerin beden imajı deneyimlerini anlamada ebeveyn davranışları ve baskılarının kritik rolünü vurgulamakta ve aile odaklı müdahalelerde olumsuz beden konuşmalarının, dış görünüşle ilgili baskıların ve görünüşe dayalı sosyal karşılaştırmaların hedeflenmesinin önemine işaret etmektedir.
