ERİNÇ ERBİLDİM
Kıbrıs Türk Psikiyatri ve Psikoloji Dergisi - 2024;6(3):255-261
Deneyimsel kaçınma; duygu, düşünce ve anılar gibi istenmeyen içsel deneyimlerle uğraşırken sıklıkla benimsenen bir başa çıkma stratejisidir. Deneyimsel kaçınma, kısa süreli rahatlama sağlamasına rağmen, depresyon ve TSSB gibi zihinsel bozuklukların yanı sıra bedensel semptomların ortaya çıkmasıyla da ilişkilidir. Bu çalışma, algılanan stres ile bedensel belirtiler arasındaki ilişkide deneyimsel kaçınmanın aracı rolünü araştırmayı amaçlamıştır. Hazırlanan anketi çevrimiçi platformlarda dolduran 371 katılımcıdan veri elde edilmiştir. Anket, deneyimsel kaçınma, algılanan stres ve bedensel semptomlara yönelik ölçekler ve demografik formdan oluşmaktadır. Elde edilen veriler SPSS versiyon 23 kullanılarak korelasyon analizi, betimsel analiz ve aracı rolü analiziyle değerlendirilmiştir. Araştırma analizine göre, algılanan stres ile bedensel belirtilerin yoğunluğu arasındaki ilişkide deneyimsel kaçınmanın aracı rolü olduğu ortaya çıkmıştır. Ayrıca üç değişkenin birbiriyle anlamlı düzeyde ilişkili olduğu bulunmuştur. Algılanan stresle başa çıkma stratejisi olarak deneyimsel kaçınma, somatik semptomların ortaya çıkmasında aracıdır. Sonuçlar, ruh sağlığı uzmanlarına ve baş ağrısı, baş dönmesi ve fibromiyalji gibi kronik somatik semptom yüküne sahip bireylere, stresli durumlarla başa çıkmada daha kabule dayalı stratejiler benimseme konusunda rehberlik edecektir.
