ALOPESİ AREATA YAŞAM KALİTESİ İNDEKSİ TÜRKÇE GÜVENİLİRLİK VE GEÇERLİLİĞİ

Simge Süel EROĞLU, Güldehan ATIŞ, Ayşenur Şam SARI, Şirin YAŞAR

Türkderm-Türk Deri Hastalıkları ve Frengi Arşivi - 2026;60(2):74-80

Amasya University Sabuncuoğlu Şerefeddin Training and Research Hospital, Department of Dermatology, Amasya, Türkiye

 

Amaç: Alopesi Areata (AA), yaşam kalitesini olumsuz etkileyen yaygın bir saç dökülmesi nedenidir. Bu çalışmada, Alopesi Areata Yaşam Kalitesi Ölçeği (AAYKİ)'nin Türkçeye uyarlanması ve geçerlik-güvenirliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Dünya Sağlık Örgütü ölçek uyarlama kriterlerine uygun olarak, ön çalışma kapsamında AA tanısı almış 20 hastaya AAYKİ uygulanmıştır. Anketin çeviri aşamaları tamamlandıktan sonraki altı ay içinde, ana çalışma için 78 hasta çalışmaya dahil edilmiştir. Ölçeğin eşzamanlı geçerliliğini değerlendirmek amacıyla Dermatoloji Yaşam Kalitesi İndeksi (DYKİ) kullanılmıştır. İç tutarlılık Cronbach alfa katsayısı ile değerlendirilmiş; grup karşılaştırmaları için bağımsız örneklem t-testi, değişkenler arası ilişkileri belirlemek için Pearson korelasyon testi uygulanmıştır. Test-tekrar test güvenilirliği için sınıfiçi korelasyon katsayısı (SKK) ve eşleştirilmiş t-testi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların yaş ortalaması 32,85+/-10,43 yıl, ortalama toplam AAYKİ puanı 41,77+/-14,76 olarak bulunmuştur. Ölçeğin genel Cronbach alfa değeri 0,941 olarak saptanmıştır. SKK değeri minimum 0,773 (0,716-0,846) ile maksimum 0,922 (0,885-0,947) arasında değişmiştir. Faktör analizi, ölçeğin üç faktörlü bir yapıya uygun olduğunu ve faktör yüklerinin 0,4'ün üzerinde olduğunu göstermiştir. Dış geçerlilik değerlendirmesinde AAYKİ ile DYKİ arasında pozitif korelasyon saptanmıştır. Anketin geçerlilik analizinde ölçeğin güçlü geçerlilik (R=0,934, p=0,0001) ve güvenirlik (iç tutarlılık R=0,89, p=0,0001, alpha=0,941) değerlerine sahip olduğu gösterilmiştir. Sonuç: AAYKİ ölçeği başarıyla Türkçe'ye uyarlanmıştır. Türk popülasyonu için uygun bir ölçme aracı olduğu belirlenmiş ve geçerlilik-güvenirlik analizleri tamamlanmıştır.