AMELİYAT SIRASINDA KULLANILAN ELDİVENLERDEKİ DELİNME ORANLARI VE ETKİLEYEN FAKTÖRLERİN BELİRLENMESİ

Rabia GÜNEŞ, İlknur ÇALIŞKAN

Balkan Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;5(2):74-82

Üsküdar Devlet Hastanesi, Üsküdar, İstanbul, Türkiye

 

Amaç: Araştırma, cerrahi ekibin elektif açık inguinal herni ameliyatlarında kullandıkları eldivenlerde delinme oranlarını belirlemek amacıyla prospektif gözlemsel türde yapılmıştır. Gereç ve yöntem: Araştırmanın örneklemini Okmeydanı Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nin ameliyathane ünitesinde, Haziran -Aralık 2020 tarihleri arasında elektif inguinal herni cerrahisinde, steril pudralı tek kat eldiven giymeyi kabul eden yedi cerrah, beş asistan ve beş hemşirenin kullandığı toplamda 768 adet aynı marka eldiven oluşturmuştur. Eldiven delinme oranları belirlenirken; delinmelerin gerçekleştiği anatomik bölgeler ayrı harflerle kodlandırılmış olup, toplamda 19 bölge işaretlenmiştir. İşaretlenen bölgeler sağ ve sol eldivenlerde ayrı gözlem birimi olarak değerlendirilmiş olup, gözlem sayısı 7296 olarak belirlenmiştir. Araştırma verilerinin elde edilmesinde veri toplama aracı olarak "Veri Kayıt Formu" ve "Kişisel Bilgi Formu" kullanılmıştır. Verilerin istatistiksel analizinde sayı -yüzdelik hesaplamaları, Pearson ki -kare testi, Fisher -Freeman -Halton exact testi, Spearman testi, Kruskal -Wallis testi ve Dunn -Bonferroni testi kullanılmıştır. Bulgular: Ameliyatta kullanılan eldivenlerin, en sık %14.6 oranında sol elde olduğu bulunmuştur. Ekip üyeleri arasında yapılan değerlendirmeler sonucunda, en sık eldiven delinmesinin doktorlarda olduğu saptanmıştır (p=0.012). Araştırmada, sağ ve sol elde kullanılan eldivenlerdeki en çok delinme oranının sırasıyla, % 2.1 ve %7.6 oranında işaret parmağında olduğu bulunmuştur. Cerrahi ekip üyelerinin eldiven delinmelerinin el bölgesine ilişkin bulgularında ise, sadece hemşirelerin kullandığı eldivenlerin %5.5'inin sağ el bilek içinde gerçekleştiği saptanmıştır. Bu araştırmada, kullanılan eldivenlerin %73.4'ünde en az bir delinmenin gerçekleştiği bulunmuştur (p<0.001). Sonuç: Araştırmada, inguinal herni ameliyatlarında eldiven delinmelerin en çok sol elde ve işaret parmağında olduğu, en sık delinmenin cerrahlarda görüldüğü, sadece hemşirelerin sağ el bilek iç kısımlarında delinme meydana geldiği ve bu durumun kapalı steril eldiven giyinirken gerçekleştiği saptanmıştır.