AMELİYAT SONRASI DÖNEMDEKİ HASTALARIN ANTİ-EMBOLİ ÇORABI KULLANIMINA İLİŞKİN BİLGİ GEREKSİNİMLERİ, UYGULAMALARI VE YAŞADIKLARI SORUNLARIN DEĞERLENDİRİLMESİ

ESRA CANTÜRK, MEVLÜDE KARADAĞ

Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi - 2024;7(2):313-323

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı; ameliyat sonrası dönemdeki hastaların anti-emboli çorabı (AEÇ) kullanımına ilişkin bilgi gereksinimleri, uygulamaları ve yaşadıkları sorunları belirlemektir. Yöntem: Bu araştırma tanımlayıcı tipte gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın örneklemini, 25 Eylül 2017- 26 Eylül 2018 tarihleri arasında, Ankara’daki bir üniversitenin Sağlık Araştırma ve Uygulama Merkezi’nde ortopedi, beyin cerrahi ve genel cerrahi kliniklerinde ameliyat sonrası dönemde en az 48 saat anti-emboli çorabı giyen 351 hasta oluşturmuştur. Araştırmacı tarafından geliştirilen, sosyodemografik özellikler ve anti-emboli çorabı kullanımı ile ilgili sorular içeren bir soru formu veri toplamada kullanılmıştır. Veriler, yüz yüze görüşme yöntemi ile elde edilmiştir. Bulgular: Bu araştırmadaki hastaların yaklaşık yarısı anti-emboli çorabı ile ilgili bilgi aldıklarını belirtmiştir. Araştırmada hastaların neredeyse tamamının anti-emboli çorabı ölçüsünün bacakları ölçülmeden saptandığı belirlenmiştir. Hastaların çoğunun çoraplarını kullandıkları süre boyunca hiç çıkartmadıkları ve çoraplarının hiç yıkanmadığı ortaya konmuştur. Hastaların anti-emboli çorabı kullanırken yaşadığı sorunlar sırasıyla; giyme zorluğu, ısı artışı, kıvrılma, kızarıklık, terleme ve kaşıntı şeklinde saptanmıştır. Ayrıca kadın hastaların ağrı, kıvrılma, kızarıklık ve evre 1 basınç yarası sorunlarını erkeklere göre, istatistiksel olarak anlamlı derecede daha fazla yaşadığı belirlenmiştir. Sonuç: Bu çalışmada, ameliyat sonrası dönemdeki hastaların anti-emboli çorabı konusunda bilgi gereksinimi olduğu ve yanlış kullanım nedeniyle çeşitli sorunlar yaşadığı belirlenmiştir.