AMELİYATHANE DIŞINDA, ACİL KOŞULLARDA VE TRAVMADA REJYONAL ANESTEZİ

Gökhan ÖZKAN, Ecem KAHRAMAN

Anestezi Dergisi - 2026;34(3):175-187

Sağlık Bilimleri Üniversitesi, Gülhane Eğitim Araştırma Hastanesi, Anesteziyoloji ve Reanimasyon Kliniği, Ankara, Türkiye

 

Kaotik ve kaynak kısıtlı travma ortamlarında etkili analjezi sağlamak, hasta konforunun ötesinde hava yolu güvenliği, hemodinamik stabilite, transport kolaylığı ve opioid-sedatif maruziyetinin azaltılması açısından önemlidir. Taşınabilir ultrason cihazlarının yaygınlaşması, fasyal plan bloklarının gelişmesi ve acil servis ile hastane öncesi bakım protokollerinin artması, rejyonal anestezinin ameliyathane dışı travma bakımındaki rolünü güçlendirmiştir. Bununla birlikte bu uygulamalar hasta seçimi, koagülopati, akut kompartman sendromu, mevcut sinir yaralanması, aydınlatılmış onam, lokal anestezik sistemik toksisitesi, rebound ağrı ve kateter ilişkili enfeksiyon riski gibi önemli güvenlik başlıklarıyla birlikte değerlendirilmelidir. Bu anlatımsal derlemenin amacı, kaotik ve kaynak kısıtlı travma ortamlarında rejyonal anestezi uygulamalarına ilişkin güncel kanıtları özetlemek, farklı klinik bağlamlarda blok seçimini tartışmak ve güvenli uygulama için pratik karar noktaları sunmaktır. Mevcut kanıtlar özellikle kalça ve femur kırıkları ile seçilmiş toraks travmalarında erken analjezi ve opioid azaltımı açısından klinik yarar potansiyeli göstermektedir. Ancak uzun dönem hasta merkezli sonuçlar, mortalite, morbidite ve blok-spesifik üstünlükler açısından kanıtlar heterojendir. Rejyonal anestezi, uygun hasta, uygun ekipman, eğitimli uygulayıcı ve yapılandırılmış güvenlik protokolleri varlığında travma bakımına entegre edilmesi gereken stratejik bir klinik karar aracıdır.