DİREN SARISALTIK YAŞIN, ALEV ARSLANTÜRK BİNGÜL, ALPTUĞ KARAKÜÇÜK, ZEYNEP ŞAFAK TEKSİN
Turkish Journal of Pharmaceutical Sciences - 2021;18(3):306-318
Amaç: Bu çalışmanın amacı, amlodipin besilat ve enalapril maleat içeren sabit dozlu kombinasyon tabletinden disolüsyon ve miktar tayini analizi için deney tasarımı yaklaşımı ile basit, ekonomik ve sağlam bir yüksek basınçlı sıvı kromatografisi (YBSK) yönteminin geliştirilmesi ve optimizasyonudur. Gereç ve Yöntem: Kromatografik analiz C18 kolonda (4, 6x250 mm id., 5 μm partikül çapı) gerçekleştirilmiştir. Enjeksiyon hacmi 5 μL ve dalga boyu 215 nm’dir. Yöntemin sağlamlığının test edilmesinde Box-Behnken tasarımı kullanılmıştır. Akış hızı (1, 1, 2, ve 1, 4 mL/dk), kolon sıcaklığı (25°C, 30°C ve 35°C), hareketli fazdaki metanol oranı (%5, %10 ve %15) ve hareketli fazın pH’sı (2, 8, 3 ve 3, 2) bağımsız değişkenler olarak seçilmiştir. Yöntemin validasyonu ICH kılavuzlarına göre gerçekleştirilmiştir. Tabletlerin çözünme hızı deneyleri USP cihaz 2 kullanılarak 75 devir/dk hızda gerçekleştirilmiştir. Çözünme hızı çalışması 0, 1 N HCl’da 37±0, 5°C’de yapılmış ve optimize edilen YBSK yöntemi ile analiz edilmiştir. İstatistiksel değerlendirmede çok değişkenli doğrusal regresyon analizi ve ANOVA testi kullanılmıştır. BULGULAR: Tüm değişkenler için doğrusal modeller kullanılmıştır. Etkin madde konsantrasyonlarını etkileyen en anlamlı faktör akış hızıdır. Optimize edilen yöntem şu parametreleri içermektedir: 25°C kolon sıcaklığı, hareketli fazda %10 metanol oranı, 2, 95 hareketli faz pH’sı ve 1, 205 mL/dk akış hızı. Alıkonma zamanları enalapril ve amlodipine için sırasıyla 3, 8 dk ve 7, 9 dk olarak bulunmuştur. Yöntem amlodipin ve enalapril için sırasıyla 0, 8-24 μg/mL (R2 >0, 999) ve 1, 6-48 (R2 >0, 999) μg/mL aralıkta doğrusal bulunmuştur. Her iki etkin madde de 10 dakika içinde %85’ten fazla çözünmüştür. SONUÇ: Enalapril maleat ve amlodipin besilatın dozaj formlarından analizinde deney tasarımı faydalı bir yaklaşım olarak görülmüştür. Optimize edilen yöntemin enalapril ve amlodipin içeren bir sabit dozlu kombinasyonun in vitro performansı ve kalite kontrol testlerinde kullanılabileceği gösterilmiştir.