ERHAN CAHİT ÖZCAN, MURAT TANRISEVER, ALİ BAL, NECMETTİN KARASU, ALİHAN BOZOĞLAN, GÖKHAN ARTAŞ, PINAR PAK, SERKAN DÜNDAR
Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;39(1):34-38
Amaç: Ankaferd Blood Stopper (ABS), beş şifalı bitki ekstraktının karışımından oluşan tarihi bir hemostatik malzemedir. ABS’nin lokal uygulamasının, antiinflamatuar ve antioksidan kapasitesinden dolayı kemik iyileşmesini arttırdığına inanılmaktadır. Sıçan üzerinde yapılan bu deneysel çalışmada, tibia kemiği defekti modelinde lokal ABS’nin kemik iyileşmesi üzerindeki etkileri histopatolojik olarak incelenmiştir. Gereç ve Yöntem: Altmış dişi Sprague-Dawley sıçan rastgele her birinde 30 hayvan bulunan iki gruba ayrıldı. Genel anestezi altında her sıçanın sağ tibiasında 4 mm çapında ve 4 mm derinliğinde silindir şeklinde kemik defekti oluşturuldu. Deney grubundaki sıçanlara defektin alabileceği kadar ABS lokal olarak uygulandı. Kontrollerde ek bir işlem uygulanmadı. Postoperatif 2., 4. ve 8. haftalarda sıçanlar karbondioksit ventilasyonu ile sakrifiye edildi ve sağ tibiya kemikleri alındı. Tibiya kemikleri fibrozis ve yeni kemik oluşumu açısından histopatolojik olarak değerlendirildi. Bulgular: ABS uygulamasının kemik iyileşmesi döneminde defekt alanlarındaki kemik dokusunun yenilenmesini istatistiksel olarak anlamlı olacak şekilde artırmadığını gösterdi (p>0.05). Kontrol ve ABS grupları arasında fibrozis açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark gözlenmedi (p>0.05). Sonuç: Bu bitkisel ürün lokal olarak kullanıldığında kemik dokusu iyileşmesi üzerinde olumlu etkiler göstermeyebilir. ABS’nin kemik dokusu üzerindeki olası fayda ve yan etkilerini değerlendirmek için daha ileri çalışmalara ihtiyaç vardır.
