Baran BUCAĞA, Necmi ARSLAN, Nihat YUMUŞAK, Rahmi KILIÇ
Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Dergisi - 2026;34(2):92-101
Amaç: Endoskopik cerrahi sonrası yara iyileşme dinamikleri, operasyon sonrası skar oluşumunu en aza indirmek, drenaj yollarının açıklığını korumak ve fonksiyonel epitelin yeniden oluşumuna zemin hazırlamak açısından kritik öneme sahiptir. Bu çalışma, topikal antibiyotik emdirilmiş jelatin süngerlerin nazal boşluğa yerleştirilmesinin yara iyileşme süreci üzerindeki etkilerini araştırmayı amaçlamıştır. Gereç ve Yöntemler: Otuz iki sıçana, fırçalama tekniği kullanılarak sol nazal mukozada kontrollü hasar uygulanmıştır. Denekler rastgele 4 gruba ayrılmıştır (her grup için n=8). Grup 1 kontrol grubudur ve ek bir müdahale yapılmamıştır. 2., 3. ve 4. gruplarda, burun içi hasarlı mukozaya sırasıyla ilaçsız jelatin sünger (Grup 2), nitrofurazon emdirilmiş jelatin sünger (Grup 3) ve bacitracin-neomisin emdirilmiş jelatin sünger (Grup 4) uygulanmıştır Tüm hayvanlar, 21. günde sakrifiye edilerek yara iyileşme parametrelerini değerlendirmek üzere histopatolojik inceleme yapılmıştır. Bulgular: Gruplar arasında istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar saptanmıştır (p<0,05). Kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, bacitracin-neomycin grubu tüm parametrelerde iyileşme göstermiştir (p<0,05). Nitrofurazon grubu, inflamatuar hücre infiltrasyonu, epitel kalınlık indeksi, subepitelyal kalınlık indeksi ve subepitelyal fibrozis açısından azalma; goblet hücre sayısı ve neovaskülarizasyon açısından artış göstermiştir (p<0,05). Jelatin sünger grubunda yalnızca subepitelyal kalınlık indeksinde anlamlı fark gözlenmiştir (p<0,05). Jelatin sünger grubuyla karşılaştırıldığında, nitrofurazon grubu inflamasyon, epitel kalınlık indeksi ve neovaskülarizasyon açısından daha iyi sonuçlar vermiştir (p<0,05). Sonuç: Nitrofurazon veya bacitracin-neomisin ile emdirilmiş jelatin süngerlerin uygulanması, yara iyileşmesinin geç dönemlerinde doku rejenerasyonunun artırılması, fibrozisin azaltılması ve hipertrofik değişikliklerin sınırlanmasına katkı sağlayabilir.
