ALGÜL DİLARA DOKUMACI
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2025;51(1):153-164
Barsak mikrobiyotası; sindirim, immünite ve genel sağlık üzerinde önemli bir etkiye sahip karmaşık bir ekosistemdir. Antibiyotikler, enfeksiyonları tedavi etmede önemli olmasına rağmen, mikrobiyota bileşimini ve işlevlerini değiştirerek konakçı için uzun vadeli zararlı etkilere neden olabilmektedir. Bu etkiler arasında mikrobiyal çeşitliliğin azalması, mikrobiyotanın işlevsel özelliklerinde değişiklikler ve antibiyotiğe dirençli suşların oluşması yer almaktadır. Bu durum, sindirim sorunları, immün sistemin zayıflaması, obezite, diyabet, alerjik ve otoimmün hastalıklar, nörogelişimsel bozukluklar ve bazı kanserler gibi diğer komplikasyonlara yol açabilir. Son yıllarda antibiyotik kullanımındaki artış, bu sorunların gelecekte daha akut veya yaygın hale gelme olasılığını artırmaktadır. Antibiyotik direnci küresel bir kriz olup, zamanla artan antibiyotik kullanımının mikrobiyota ve sağlık üzerindeki etkilerinin araştırılmasını gerektirmektedir. Bu derleme, antibiyotiklerin barsak sağlığı üzerindeki olumsuz etkilerini ve bu etkileri azaltmak için probiyotikler, prebiyotikler, fekal mikrobiyota transplantasyonu ve faj tedavisi gibi çeşitli stratejileri vurgulamaktadır.
