Halil ALKAYA, Uğur ALTAŞ, Seda ÇEVİK, Alican SARISALTIK, Mehmet Yaşar ÖZKARS
Dicle Tıp Dergisi - 2026;53(1):169-177
Amaç: Bu çalışma, pediatrik astımda inflamasyona bağlı belirteçlerin klinik değerini incelemeyi ve bu parametrelerin alerjik durumların gelişimiyle ilişkisini değerlendirmeyi amaçlamıştır. Yöntemler: Bu retrospektif analizde, 1 Ocak 2023 - 1 Ocak 2024 tarihleri arasında Sağlık Bilimleri Üniversitesi Ümraniye Eğitim ve Araştırma Hastanesi Çocuk Alerji ve İmmünoloji Kliniği'nde değerlendirilen, astım tanılı 0-18 yaş arası 2028 çocuk çalışmaya dâhil edildi. Tıbbi kayıtlardan demografik özellikler, astımın klinik bulguları, eşlik eden alerjik rinit varlığı, kullanılan ilaçlar, alerjen duyarlılık profilleri ve hem tam kan sayımı parametreleri, serum total IgE düzeyleri ile deri prik testi sonuçlarını içeren laboratuvar verileri elde edildi. İnflamasyonla ilişkili hematolojik oranlar -nötrofil/lenfosit oranı (NLR), trombosit/lenfosit oranı (PLR) ve sistemik inflamasyon yanıt indeksi (SIRI) hesaplandı. Tüm istatistiksel analizler SPSS 25.0 yazılımı ile gerçekleştirildi. Bulgular: Çalışmaya dâhil edilen 2028 hastanın %64,3'ünde alerjik rinit (AR) saptandı; %39,9'unda ise alerjen duyarlılığı mevcuttu. En sık saptanan duyarlılıklar ev tozu akarı, kedi epiteli ve polen alerjenlerine karşıydı. Alerjen duyarlılığı olan hastalarda total IgE düzeyleri, eozinofil sayıları ve inflamatuar indeksler belirgin olarak daha yüksekti. Alerjik rinitli çocuklarda da IgE ve eozinofil düzeyleri artmış olup inflamatuar indekslerde anlamlı yükselmeler mevcuttu (p < 0.001). Sonuç: Çocuklarda astım sıklıkla alerjik rinit ile birlikte görülmektedir. Yaygın inhalan alerjenlere duyarlılık oldukça yaygındır ve total IgE, eozinofil sayısı, NLR, SIRI ve PLR gibi inflamatuar belirteçler hastalığın şiddeti ve alerjik inflamasyon hakkında değerli bilgiler sunabilir. Bu parametreler, pediatrik astımın daha etkili değerlendirilmesine ve yönetimine katkı sağlayabilir.
