Ayshan MAMMADOVA, Günel JEYRANOVA, Kübra TAŞKARACA, Zeynep YALÇINKAYA, İ. Kıvılcım OĞUZÜLGEN
Tuberculosis and Thorax - 2026;74(3):164-173
Giriş: Astım, inflamasyonla karakterize, bireyin yaşam kalitesi üzerinde önemli etkileri bulunan kronik bir solunum yolu hastalığıdır. Bu çalışmada, astım hastalarında sistemik inflamasyon göstergeleri olan nötrofil/lenfosit oranı (NLO) ve trombosit/lenfosit oranı (TLO) düzeylerinin değerlendirilmesi ve bu parametrelerin astım kontrol durumu, alevlenme sıklığı ve klinik özelliklerle ilişkisinin araştırılması amaçlandı. Materyal ve Metod: Bu prospektif çalışma, Temmuz 2022 ile Temmuz 2023 tarihleri arasında kliniğimizde izlenen ve astım tanısı alan 170 hasta üzerinde gerçekleştirildi. Hastaların demografik verileri, Astım Kontrol Testi (AKT) skorları, solunum fonksiyon testleri ile NLO ve TLO değerleri kaydedildi. Bulgular: Yüz yetmiş hastanın 96'sında astımın kontrolsüz olduğu saptandı ve kontrolsüz astım grubunda NLO ve TLO değerleri anlamlı derecede daha yüksek bulundu (sırasıyla p= 0.001 ve p= 0.005). Alevlenme döneminde NLO ve TLO düzeyleri, stabil döneme kıyasla anlamlı olarak artış gösterdi. ROC analizine göre, astım alevlenmesini öngörmede NLO için AUC değeri 0.911, TLO için ise 0.838 olarak bulundu. NLO ve TLO ile AKT skoru arasında anlamlı negatif korelasyon saptandı (sırasıyla r= -0.532 ve r= -0.456; p= 0.001). Multivaryat analiz öncesinde yapılan univaryat regresyon analizinde, NLO, TLO, AKT ve %FEV1 değerlerinin kontrollü astım ile güçlü şekilde ilişkili olduğu gösterildi (p< 0.05). Sonuç: NLO ve TLO gibi noninvaziv ve kolay uygulanabilir hematolojik inflamasyon belirteçleri, astım kontrol düzeyinin ve alevlenme durumunun öngörülmesinde etkili ve güvenilir araçlar olarak kullanılabilir.
