İLKNUR BAŞYİĞİT, FÜSUN YILDIZ, ELİF YILDIRIM, HAŞİM BOYACI, AHMET ILGAZLI
Tuberculosis and Thorax - 2004;52(3):256-261
Obezite ile astım ve düşük vücut kitle indeksi (VKİ) ile kronik obstrüktif akciğer hastalığı (KOAH) varlığının ilişkili olduğu önceki çalışmalarda ortaya konmuştur. VKİ değerlerindeki azalmada tümör nekrozis faktör-alfa (TNF-α) düzeylerinin rolü olduğu düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı, astımlı ve KOAH'lı hastalarda balgam ve serum TNF-α düzeylerini tespit etmek ve bu değerlerin VKİ ile ilişkisini saptamaktır. Çalışmaya 30 adet orta persistan astım ve 26 orta-ağır stabil KOAH tanılı birey dahil edildi. VKİ değerleri belirlenen hastalarda hipertonik salin ile balgam indüklendi ve serum TNF-α tetkiki için kan alındı. Astımlı ve KOAH'lı hastalar arasında yaş, balgam ve serum TNF-α düzeyleri açısından anlamlı farklılık saptanırken (balgam TNF-α: Astım; 513 ± 151 pg/mL-KOAH: 333 ± 126 pg/mL, p< 0.001; serum TNF-α: Astım; 332 ± 114 pg/mL-KOAH: 197 ± 81 pg/mL, p< 0.001), VKİ açısından fark tespit edilmedi (astım; 28 ± 5.7-KOAH; 26.6 ± 12.9, p= 0.1). VKİ değerlerine göre hastalar zayıf, normal, şişman ve obez olmak üzere dört gruba ayrıldılar. Astımlı hastaların 12 (%40)'si obez ve 11 (%36)'i şişman olarak değerlendirilirken, KOAH'lı hastaların 9 (%34)'u zayıf olarak değerlendirildi. Bu dört grup balgam-serum TNF-α ve sigara içimi açısından karşılaştırıldığında ne astımlı ne de KOAH'lı hastalarda anlamlı fark tespit edilmedi. Balgam ve serum TNF-α düzeyleri ile VKİ arasında korelasyon izlenmezken, KOAH'lı hastalarda serum TNF-α ile sigara öyküsü ve hastalık süresi arasında anlamlı korelasyon saptandı. Astımlı hastaların çoğu şişman ve obez grupta iken KOAH'lılarda böyle bir farklılık tespit edilmemiştir. İndüklenmiş balgam TNF-α düzeylerinin, VKİ ile ilişkili olduğu bilinen serum TNF-α düzeylerine ek bir katkısı saptanamamıştır.