Murat Cenk ÇELEN, Engin SAĞDILEK
Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi - 2025;51(3):373-377
Bu çalışma, gözler kapalı ve rastgeleleştirilmiş koşullarda el baskınlığı (dominantlık) ve cinsiyetin işitsel reaksiyon süresi üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi; ayrıca eş zamanlı yanıt ölçümleri yoluyla bilateral motor koordinasyonu incelemeyi amaçlamaktadır. Çalışmaya 28 sağlıklı gönüllü (16 kadın, 12 erkek) katılmıştır. Katılımcılar, baskın el, baskın olmayan el ve eş zamanlı çift el yanıtı olmak üzere üç farklı koşulda işitsel reaksiyon süresi görevini tamamlamıştır. Her koşul 10 tekrar halinde uygulanmıştır. Tüm tekrarlar üzerinde ortalama ve standart sapma (SS) değerleri hesaplanmıştır. İstatistiksel karşılaştırmalar için eşleştirilmiş ve bağımsız örneklem t-testleri uygulanmıştır. Baskın el, baskın olmayan ele kıyasla anlamlı düzeyde daha hızlı tepki vermiştir (p = 0,022) ve daha düşük birey içi değişkenlik göstermiştir (p = 0,030), bu da daha tutarlı bir yanıt profiline işaret etmektedir. Cinsiyetin reaksiyon süresi üzerinde anlamlı bir etkisi saptanmamıştır (p = 0,249). Eş zamanlı koşulda ise el reaksiyon süreleri arasındaki ortalama fark -1,44 milisaniye olarak bulunmuştur; bu durum, baskın olmayan elin daha hızlı yanıt verdiği örneklerin çoğunlukta olduğunu göstermektedir ve motor asimetriye ilişkin geleneksel varsayımlara meydan okuyan bir bulgu olarak dikkat çekmektedir. İşitsel reaksiyon süresi, hem hız hem de tutarlılık açısından el baskınlığından etkilenmektedir. Eş zamanlı yanıt koşullarında baskın olmayan elin beklenmedik performans üstünlüğü, interhemisferik koordinasyon ve duyu-motor entegrasyon mekanizmaları hakkında yeni sorular doğurmakta ve daha ileri nörofizyolojik araştırmaları gerekli kılmaktadır. Anahtar Kelimeler: İŞİTSEL REAKSİYON SÜRESİ, EL BASKINLIĞI, MOTOR ASİMETRİ, DUYU-MOTOR ENTegrASYONU, EŞ ZAMANLI YANIT.
