Sena KOCABIYIK
Cumhuriyet Medical Journal - 2025;47(4):26-31
Amaç : Pruritus (kaşıntı), dermatolojik poliklinik başvurularında sık görülen, yaşam kalitesini olumsuz etkileyen bir semptomdur. Etiyolojisi oldukça geniş olup dermatolojik, sistemik, nörojenik ve psikojenik nedenlerle ortaya çıkabilir. Bu çalışmada, pruritus yakınmasıyla başvuran hastaların demografik, klinik ve tedavi özelliklerinin değerlendirilmesi amaç lanmıştır. Yöntem: Bu retrospektif tanımlayıcı çalışma, 19 Eylül 2024 - 9 Ekim 2025 tarihleri arasında Bayburt Devlet Hastanesi Dermatoloji Kliniği'ne pruritus şikâyetiyle başvuran 18 yaş ve üzeri hastaları kapsamaktadır. Başlangıçta 200 olgu değerlendiril miş, eksik klinik veriler ve geçici nedenlerle 120 olgu dışlanarak 80 hasta çalışmaya dâhil edilmiştir. Veriler hastane bilgi yönetim sistemi üzerinden elde edilmiş; yaş, cinsiyet, meslek, tanı grubu ve tedavi türleri analiz edilmiştir. Bulgular: Olguların yaş ortalaması 50,2+/-16,4 olup, %51,3'ü kadın ve %48,8'i erkekti. En sık meslek grubu ev hanımları (%31,3) ve emekliler (%25,0) idi. Pruritus nedenleri arasında ekzematöz/enflamatuvar dermatozlar 35 olgu (%43,8) ile ilk sırada, enfeksiyöz/paraziter dermato zlar ise 31 olgu (%38,8) ile ikinci sırada yer aldı. Reaktif/nörojenik ve papüloskuamöz dermatozlar her biri %8,8 oranında izlendi. Tedavi olarak en sık topikal kortikosteroid ve emoliyan kombinasyonu (%51,3) tercih edildi (p < 0,001). Sonuç: Pruritusun en sık nedeni dermatolojik hastalıklar olup özellikle ekzematöz ve enfeksiyöz dermatozlar ön plandadır. Reaktif/nörojenik kaşıntı kadınlarda daha yaygın izlenmiştir. Bulgular, kaşıntının multifaktöriyel doğasını ve bireyselleştirilmiş, etiyolojiye dayalı ted avi yaklaşımlarının önemini vurgulamaktadır.
