BİR EĞİTİM VE ARAŞTIRMA HASTANESİNDE HEMŞİRELERİN AKILCI İLAÇ KULLANIMI KONUSUNDA BİLGİ VE DAVRANIŞLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

Mahmut KÖYLÜ, Olcay KIROĞLU, Yusuf KARATAŞ, Fazilet AKSU, Zakir KHAN

Bozok Tıp Dergisi - 2026;16(2):255-262

Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi, Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı, Adana, Türkiye

 

Amaç: Bu çalışmanın amacı Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi'nde görev yapan hemşirelerin akılcı ilaç kullanımı konusunda bilgi ve davranışlarının incelenmesidir. Gereç ve Yöntemler: Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesinde tüm birimlerde, araştırmaya gönüllü olarak katılmayı kabul eden toplam 175 hemşire ile çalışma yapılmıştır. Çalışmanın evrenini hastanede görevli tüm hemşireler oluşturmaktadır. Çalışmanın tasarımı kesitseldir. Veri toplama yöntemi olarak 18 soruyu içeren anket kullanılmıştır. Anket yüz yüze uygulanmıştır. Veriler SPSS veri analiz programı ile değerlendirilmiştir. Değişkenlerin yüzde hesaplamaları için frekans analizi, karşılaştırılması için Ki-kare testi kullanılmıştır. p<0,05 olan bulgular anlamlı kabul edilmiştir.Bulgular: Katılımcıların %9,1'i sıklıkla, %26,9'u nadiren doktora danışmadan ilaç kullandığını belirtmiştir. Katılımcıların %63,4'ünün akraba, arkadaş, komşularına ilaç tavsiye ettikleri belirlenmiştir. Üniversite mezunu katılımcıların %38,5'inin, lise mezunlarının ise %36,3'ünün doktora danışmadan ilaç kullanmadığı tespit edilmiştir. 4-10 yıl mesleki tecrübesi olan katılımcıların %30'u ilaç uygulama hatalarının, en çok ''hatalı doz uygulanması'' şeklinde olduğunu belirtmişlerdir (p<0,05). Buna göre katılımcıların akılcı ilaç kullanımı konusundaki bilgi ve davranışları ile eğitim durumu, mesleki tecrübe değişkenleri arasında anlamlı bir farklılık görülmüştür.Sonuç: Hemşirelerin akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi ve davranışlarının iyileştirilmesi gereken yönleri belirlenmiştir. Tedavi sürecinin doğru yönetilmesi için katılımcılara akılcı ilaç kullanımı konusunda çeşitli eğitim ve seminer programlarının düzenlenmesi gerektiği düşünülmektedir.