Mehmet ÖZEN, Aysima BULCA-ACAR, Evin Ece EVİN, Mehmet Şefik CAMBOLAT
Klimik Dergisi - 2026;39(2):119-125
Amaç: Aşılama, bulaşıcı hastalıkların yayılımının önlenmesi ve hastalık yükünün azaltılmasında etkili ve maliyet etkin bir koruyucu sağlık hizmetidir. Risk grupları içinde yer alan yaşlı bireyler, sağlık çalışanları, gebeler ve kronik hastalığı olanlar başta olmak üzere erişkinlerin aşılama yoluyla bulaşıcı hastalıklardan ve ilişkili komplikasyonlarından korunması önerilmektedir. Bu çalışmada, üçüncü basamak sağlık hizmeti sunulan bir hastanede yeni açılan erişkin aşı polikliniğine bir yıllık süreçte başvuran bireylere uygulanan aşıların türü ve sayısı ile başvuru şekilleri ve aşı endikasyonlarının değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntemler: Bu tek merkezli, kesitsel ve retrospektif araştırmaya, 1 Ekim 2023-30 Eylül 2024 tarihleri arasında erişkin aşı polikliniğine doğrudan başvuran veya hastanenin çeşitli birimlerinden aşı talep formu ile yönlendirilen 18 yaş ve üzerindeki sağlıklı bireyler ve hastalar dahil edildi. Polikliniğin kayıt defteri ve hastane bilgi yönetim sistemi kayıtları incelenerek bireylerin yaş, cinsiyet, kronik hastalık durumu, başvuru/yönlendirilme şekli, aşı endikasyonları ve uygulanan aşı türleri değerlendirildi. Veriler tanımlayıcı istatistiksel yöntemlerle analiz edildi. Bulgular: Bir yıllık süreçte yaş ortalaması 37.4 +/- 16.2 yıl olan (minimum-maksimum: 18-94 yıl) 1353 farklı kişiye toplam 2045 işlemde 2149 doz aşı uygulandı. Aşılanan bireylerin 816'sı (%60.3) kadın, 537'si (%39.7) erkekti. En sık uygulanan aşı hepatit B (%55.4, n=1191) olup bunu influenza (%12.9, n=277) ve tetanos ve tetanos-difteri aşıları (%11.5, n=246) izledi. Diğer kliniklerden yönlendirilen bireylerin en sık İnfeksiyon Hastalıkları Polikliniği'nden (%35.9), ardından Aile Hekimliği (%33.6) ve Romatoloji polikliniklerinden (%16.7) yönlendirildiği belirlendi. Sonuç: Erişkin yaş grubunda çeşitli endikasyonlarla aşı gereksinimi bulunmaktadır. Erişkin aşı polikliniklerinin yaygınlaştırılması ve farklı branşlardaki hekimlerin erişkin bağışıklaması konusunda farkındalığının artırılması, bulaşıcı hastalık yükünün azaltılmasına katkı sağlayabilir.
