Emine Derya İSTER, Merve GÜLPAK, Ayşe Aslı OKTAY GÖK
Turkish Journal of Cardiovascular Nursing - 2026;17(42):49-54
Amaç: Bu çalışmada bir üniversite hastanesinde yatarak tedavi alan hipertansif hastalarda hipertansiyon öz etkililik düzeyleri ve öz etkililik düzeylerini etkileyen faktörlerin belirlenmesi amaçlandı. Yöntem: Tanımlayıcı kesitsel desende yapılan bu araştırmanın örneklemini bir üniversite hastanesinin dahili ve cerrahi kliniklerinde yatarak tedavi ve bakım alan 221 hasta oluşturdu. Araştırmada veriler, "hasta tanıtım formu" ve "Hipertansiyon Öz Etkililik Ölçeği (HT-ÖEÖ)" kullanılarak toplandı. Anlamlılık düzeyi P < 0,05 olarak kabul edildi. Bulgular: Hastaların %58,8'i 65 yaş ve üzerinde, %60,2'si kadındı. Hastaların %42,5'inde 11 yıl ve üzerinde hipertansiyon tanısının bulunduğu, %57,5'inin ailesinde hipertansiyon hastalığının olduğu belirlendi. Hastaların %71,5'inin hipertansiyon harici en az bir kronik hastalığının olduğu, %35,7'sinin obez olduğu ve %76,0'ının dahili kinikte yatarak tedavi aldığı saptandı. Hastaların hipertansiyon öz etkililik ölçeği puan ortalaması 59,44 +/- 9,07'dir. Hastaların hipertansiyon öz etkililik ölçeği puan ortalamalarını sosyal güvence varlığı, ailede hipertansiyon hastalığı varlığı, beden kitle indeksi ve tedavi alınan klinik faktörlerinin etkilediği tespit edildi (P < 0,05). Yapılan korelasyon analizine göre kilo ve beden kitle indeksi ile hipertansiyon öz etkililik ölçeği arasında negatif yönde ilişki olduğu saptandı (P < 0,05). Sonuç: Üçüncü basamak bir hastanenin dahili ve cerrahi kliniklerinde yatan hipertansif hastaların öz etkililik düzeylerinin ortalamanın üzerinde olduğu, beden kitle indeksi ve vücut ağırlığı fazla olan hipertansif bireylerin öz etkililik düzeylerinin daha düşük olduğu sonucuna ulaşıldı.