EMİNE GÖKMEN, MUHAMMED ENES ÇALIŞKAN, BEYZANUR ÜSTÜNBAŞ, ŞEYMA KAHVECİ, YUNUS EMRE ÖZTÜRK
KTO Karatay Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2025;6(2):296-307
Amaç: Bu araştırma, bireylerin salgın hastalıklara yönelik komplo teorilerine inanma düzeylerinin sağlık sistemlerine duydukları güvensizlik üzerindeki etkisini incelemeyi amaçlamaktadır. Komplo teorilerinin halk sağlığına olası olumsuz etkileri nedeniyle bu konu önem taşımaktadır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, nicel, tanımlayıcı ve kesitsel bir modelde yürütülmüştür. Veriler, 18 yaş üstü 384 katılımcıdan yüz yüze ve çevrimiçi anket yoluyla toplanmıştır. Ölçek olarak 19 maddelik “Salgın Hastalıklara Yönelik Komplo Teorisi Ölçeği” ve 10 maddelik “Sağlık Sistemlerine Güvensizlik Ölçeği” kullanılmıştır. Veriler SPSS 27.0 ile analiz edilmiş; t-testi, tek yönlü varyans analizi, pearson korelasyon ve basit doğrusal regresyon analizleri uygulanmıştır. Bulgular: Yaş ve medeni durum değişkenleri, komplo teorilerine inanma düzeylerinde anlamlı farklılık göstermiştir. Komplo teorileri ile sağlık sistemlerine güvensizlik arasında orta düzeyde pozitif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Regresyon analizine göre, komplo teorileri sağlık sistemlerine güvensizliğin %39,8’ini açıklamaktadır. Sonuç: Salgın hastalıklara yönelik komplo teorilerine inanma düzeyi arttıkça, bireylerin sağlık sistemine duyduğu güven azalmaktadır. Bu durum, halk sağlığı açısından risk oluşturmaktadır.
