ÜMİT NALDÖKEN
Uluslararası Sağlık Yönetimi ve Stratejileri Araştırma Dergisi - 2025;11(2):86-99
Sağlık sistemlerinde performans ölçümünün amacı, ülkelerin kendi sağlık hizmetlerinin kalitesini ve performansını artırmak için ülkelere bilgi sağlamaktır. Bu çalışma Türkiye’de birinci basamak sağlık hizmetlerinin şehirler bazında Veri Zarflama Yöntemi ile etkinliklerini analiz etmek, etkin olmayan şehirleri tespit etmek ve öneriler geliştirmek amacıyla yapılmıştır. Ayrıca etkin olmayan şehirlerin analiz sonrası etkin konuma geçebilmeleri için azaltılması gereken girdi kaynaklarının miktarlarının tespit edilmesi de hedeflenmiştir. Çalışmada 5 girdi ve 3 çıktı değişkeni kullanılmıştır. Değişkenlere ilişkin veriler Sağlık Bakanlığı tarafından yayınlanan 2022 Sağlık İstatistikleri Yıllığından derlenmiştir. Şehirlerin 2022 yılındaki verilerinin CCR modeliyle analizi sonucunda elde edilen skor ortalaması 0,723 olarak belirlenmiştir. Bu sonuca göre Türkiye’de seçilen kaynakların %27,7’si seçilen çıktılar açısından etkin kullanılmamaktadır. 2022 yılında 81 ilin sadece 11’inin (Adana, Denizli, Mardin, Uşak, Bayburt, Batman, Bartın, Iğdır, Yalova ve Osmaniye) birinci basamak sağlık hizmetleri sunumunda etkin çalıştığı görülmektedir. Diğer 70 ilin etkinlik değerleri 1’in altında olduğundan bu illerin birinci basamak sağlık hizmeti sunumunda etkin olmadıkları görülmüştür.
