Seda FİDAN, Bengü MUTLU SÜTÇÜOĞLU, Şevval Didem YİĞİT, Cemre KARÇAALTINCABA, Pınar TOKDEMİR ÇALIŞ, Deniz KARÇAALTINCABA
Gazi Medical Journal - 2026;37(2):189-194
Amaç: Gebelikte vitamin D eksikliği, gebelerin önemli bir kısmını etkileyen küresel bir sağlık sorunudur. Çeşitli olumsuz maternal ve fetal sonuçlarla ilişkilendirilmiş olmakla birlikte, doğrudan etkisine ilişkin çalışmalar çelişkili sonuçlar bildirmektedir. Bu çalışmada, birinci trimesterde vitamin D eksikliği prevalansının ve bunun gebelik komplikasyonları ile ilişkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Yöntemler: Bu retrospektif kohort çalışmasına, Ocak 2018 ile Ağustos 2023 tarihleri arasında Gazi Üniversitesi Kadın Hastalıkları ve Doğum Kliniğine başvuran ve birinci trimesterde vitamin D düzeyi ölçülen 1999 gebe dahil edildi. Eksik verisi olanlar, çoğul gebeliği bulunanlar ve önemli komorbiditeleri olanlar dışlandı. Katılımcılar vitamin D düzeylerine göre dört gruba ayrıldı ve fetal sonuçlar ile olumsuz gebelik sonuçları arasındaki ilişkiler değerlendirildi. Bulgular: Gebeler vitamin D düzeylerine göre gruplandırıldığında, %36,3'ünde ciddi eksiklik (<10 ng/mL), %47,5'inde eksiklik (10-19 ng/mL) ve %13,1'inde yetersizlik (20-30 ng/mL) saptandı. Yalnızca 63 (%3,2) gebenin vitamin D düzeyi yeterliydi (>30 ng/mL). Vitamin D düzeyleri ile yaş arasında anlamlı bir ilişki bulundu ve ileri yaştaki kadınlarda vitamin D düzeylerinin daha yüksek olduğu görüldü (p < 0,001). Vitamin D düzeyleri ile preeklampsi, gestasyonel diyabet, preterm eylem veya olumsuz neonatal sonuçlar gibi diğer gebelik komplikasyonları arasında belirgin bir ilişki saptanmadı. Vitamin D düzeyi >30 ng/mL olan kadınlarda abortus oranı %18 olup, bu oran daha düşük vitamin D düzeylerine sahip gruplara göre anlamlı olarak daha yüksekti (p = 0,029). Termde doğum ağırlığı 2500 gramın altında olan gebeliklerde vitamin D düzeyleri anlamlı olarak daha düşüktü (p = 0,024). Sonuç: Çalışmamız, gebeliğin birinci trimesterindeki kadınlarda vitamin D eksikliğinin yüksek prevalansta olduğunu ve vitamin D düzeylerinin maternal yaş arttıkça yükseldiğini göstermektedir. Düşük vitamin D düzeyleri, olumsuz gebelik sonuçları ile ilişkili bulunmamıştır.
