Zehra Seda Ünal HALBUTOĞULLARI, Nisan SOMUNCU, Ramazan KIR, Büşra ÖNCEL DUMAN, Özlem SAĞLAM UÇAR, Yağmur YILMAZ, Gülçin GACAR
Acta Medica Nicomedia - 2026;9(1):1-7
Amaç: Endotelyal disfonksiyon, kardiyovasküler ve metabolik hastalıkların temel bir özelliği olup oksidatif stres kaynaklı hücresel hasarla yakından ilişkilidir. Bu çalışmanın amacı, hidrojen peroksit ile indüklenen oksidatif stres koşullarında bitki kaynaklı ekstraselüler veziküllerin (PD-EV'ler) endotel hücreleri üzerindeki koruyucu etkilerini değerlendirmektir. Yöntem: Nar, üzüm ve pancardan izole edilen ekstraselüler veziküller, HUVEC hücrelerinde hidrojen peroksit (H?O?) kaynaklı oksidatif stres modelinde test edilmiştir. Hücre canlılığı ve sitotoksisite CCK-8 ve LDH analizleri ile, antioksidan yanıt ise GPX1 gen ekspresyonu ile değerlendirilmiştir. Bulgular: PD-EV uygulaması, H?O? ile indüklenen hücre canlılığı kaybını ve sitotoksisiteyi anlamlı düzeyde iyileştirmiştir. Özellikle pancar kaynaklı ve kombine EV formülasyonları en güçlü koruyucu etkileri göstermiştir. GPX1 ekspresyonu, PD-EV tedavisi ile anlamlı şekilde geri kazanılmıştır. Sonuç: Bitki kaynaklı ekstraselüler veziküller, oksidatif endotelyal hasarı azaltmada umut vadeden, biyouyumlu ve hücresiz bir terapötik stratejidir.
