Bahar ÇELEBİ, Meltem TÜĞDÜR CEYLAN, Fethiye Ferda YILMAZ, Meltem TAŞBAKAN
Mediterranean Journal of Infection Microbes and Antimicrobials - 2026;15(1):134-142
Giriş: Bruselloz tedavisinde ilaç kullanım süresinin uzun olması ve kombine tedavi gerekliliği, ilaçla ilişkili sorunlara yol açabilmektedir. Bu sorunlardan en önemlilerinden biri ilaç etkileşimleridir. Bu çalışmanın amacı, bruselloz hastalarının tedavisi sırasında ortaya çıkabilecek ilaç etkileşimlerini belirlemek, nedenlerini araştırmak ve klinik uygulamaya katkı sağlamaktır. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif çalışmaya, Ocak 2016 ile Kasım 2022 tarihleri arasında Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Kliniği'ne bruselloz ve/veya komplikasyonları nedeniyle başvuran 76 hasta dahil edildi. Hastaların kullandığı antibiyotikler arasındaki ve antibiyotiklerle diğer ilaçlar arasındaki etkileşimler incelendi. Etkileşim veritabanı olarak Lexicomp(R) ve Micromedex(R) kullanıldı. Veritabanlarında saptanan etkileşimlerin düzeyi ve sayısı değerlendirildi. Ayrıca cinsiyet, yaş, meslek, komorbidite varlığı ve veritabanı sonuçlarının diğer ilaç gruplarıyla karşılaştırılması analiz edildi. Veriler SPSS 27 ile analiz edildi. Etik kurul onayı alındı ve tüm hastalardan sözlü bilgilendirilmiş onam alındı. Bulgular: Çalışmaya dâhil edilen 76 hastanın 49'u erkek olup, yaş ortalaması 47,23 +/- 14,16 idi ve hastaların %53,95'inde komorbidite mevcuttu. Hasta başına düşen ilaç etkileşimi sayısı LC'ta 4,88 +/- 2,88; MM'te 2,63 +/- 1,81 olarak bulundu. Her iki veritabanında da yaş, komorbidite ve siprofloksasin kullanımı ile ilaç etkileşimi sayısı arasında anlamlı ilişki saptandı (p < 0,05). Bruselloz tedavisinde kullanılan antibiyotiklerin diğer ilaçlarla etkileşimleri incelendiğinde, en sık görülenler doksisiklin etkinliğinde azalma (%97,30), gentamisin etkinliğinde artış (%54,17) ve rifampisin etkinliğinde azalma (%58,05) idi. Etkinliği azalan ilaçlar arasında en sık statinler, nörolojik ilaçlar ve antihipertansifler yer aldı (p = 0,001). Sonuç: Çalışmamızda antibiyotik tedavisi sırasında gelişen ilaç etkileşimleri üzerinde durulmuştur. Uzun süreli tedavi ve çoklu ilaç kullanımı ilaç etkileşimlerine neden olabilir. Bu durum tedavinin etkinliğini ve süresini olumsuz etkileyebilir.
