CENTAUREA PTEROCAULA ÖZÜTLERİNİN ANTİOKSİDAN VE ANTİMUTAJENİK ÖZELLİKLERİ İLE ENZİM İNHİBİTÖR POTANSİYELLERİNİN İNCELENMESİ

AHMET UYSA L, GOKHAN ZENGİN, YUSUF DURAK, ABDURRAHMAN AKTUMSEK

Journal of Research in Pharmacy - 2016;20(3):232-242

Selçuk Üniversitesi, Sağlık Hizmetleri Meslek Yüksekokulu, Tıbbi Laboratuvar AD, Konya, Türkiye

 

Bu çalışmanın amacı, Centaurea pterocaula bitkisinden elde edilen üç özütün (etil asetat, metanol ve su) antioksidan kapasiteleri, mutajenik/antimutajenik özellikleri ve enzim inhibitör etkilerini değerlendirmektir. Özütlerin antioksidan özellikler radikal giderme (süpürme) (DPPH testi), indirgeme gücü (FRAP ve CUPRAC testleri), fosfomolibdat ve metal şelatlama testleri gibi in vitro antioksidan metotlar kullanılarak araştırıldı. Özütlerin enzim inhibitör etkiler kolinesteraz, tirozinaz, amilaz ve glukozidaza karşı test edildi. Ames testi özütlerin mutajenik/antimutajenik özelliklerini göstermek için kullanıldı. Metanol özütü en güçlü radikal giderme (31.06 mgTE/g özüt) ve indirgeme gücü (CUPRAC testinde 66.95 mgTE/g özüt ve FRAP testinde 51.03 mgTE/g özüt) aktivitelerine sahiptir. Ayrıca, etil asetat özütü glikozidaz enzimi hariç test edilen tüm enzimlere karşı en güçlü etkiyi sergilemiştir. Özütlerin toplam fenolik ve flavonoid içerik sırasıyla 15.77-25.22 mg GAE/g özüt ve 0.67-31.44 mg RE/g özüt aralıklarında değiştiği bulunmuştur. Test edilen özütlerin hiçbirinde mutajenik aktivite görülmezken, bazı örneklerin önemli oranda antimutajeniteye sahip olduğu tespit edilmiştir. Metabolik aktivasyon (S9) varlığında etil asetat ve metanol özütlerinin 2-aminofloren’e karşı 5000 μg/plak dozlarda çok güçlü (sırası ile % 92 ve % 92) antimutajenik aktiviteye sahip oldukları bulunmuştur. Bu çalışmanın sonuçlarına göre, C. pterocaula yeni nutrasötik veya farmasötiklerin geliştirilmesinde potansiyel bir kaynak olarak düşünülebilir.