Neşe KAVRUK ERDİM, Alperen BIKMAZER, Hasan AĞRITMIŞ
Adli Tıp Dergisi - 2026;40(2):208-222
Amaç: Bu çalışmada, babaya yönelik cinsel istismar iddiaları sonrasında adli psikiyatrik değerlendirmeye sevk edilen çocuklarda ebeveyn yabancılaştırma göstergelerinin belirlenmesi amaçlanmıştır. Yöntem: Bu retrospektif olgu serisine, 2021-2025 yılları arasında Türkiye'de yetkilendirilmiş bir adli kurumda cinsel istismar iddiası nedeniyle adli psikiyatrik değerlendirmeye sevk edilen on çocuk dahil edilmiştir. Sosyodemografik, psikiyatrik ve hukuki veriler resmi dosyalardan elde edilmiş; çocuk ifadeleri ve adli raporlar üzerinden ebeveyn yabancılaştırma göstergeleri yönlendirilmiş nitel içerik analizi ile belirlenmiştir. Bulgular: Ortalama yaş, iddia edilen olay tarihinde 6,70 yıl (aralık: 4,50-9,00), adli değerlendirme tarihinde ise 8,89 yıl (aralık: 6,29-10,32) olarak saptanmıştır. Tüm çocuklar ebeveyn ayrılığı veya boşanma sonrasında anneleriyle yaşamakta olup, babaya yönelik yinelenen iddialar tüm olgularda belgelenmiştir. Ebeveyn yabancılaştırma göstergeleri altı olguda yalnızca adli kurum tarafından, iki olguda yalnızca üçüncü basamak sağlık kuruluşları tarafından ve iki olguda her iki kaynak tarafından bildirilmiştir. En sık saptanan göstergeler Kaçınma-Olumsuz Duygulanım ve Kutuplaşmış İlişki (her biri n=9) olup, bunları Telkin-Yetişkin Söylemi ile Aile ve Yakın Çevreyi Reddetme (her biri n=7) izlemiştir. Beş olguda aile içi şiddet veya tehdide ilişkin ifadelere yer verilmiştir. Sonuç: Bu küçük ölçekli retrospektif olgu serisinde çocukların anlatıları; travmaya bağlı tepkiler, dış etki ve kutuplaşmış aile dinamiklerinin iç içe geçtiği örüntüler göstermiştir. Travma odaklı, gelişimsel açıdan duyarlı ve multidisipliner adli psikiyatrik değerlendirme, istismarla ilişkili belirtilerin telkine açıklıktan ve olası ebeveyn yabancılaştırmadan ayırt edilmesine katkı sağlayabilir. Örneklem küçük olduğundan bulgular temkinli yorumlanmalı ve daha geniş serilerle doğrulanmalıdır.
