HATİCE YILDIRIM SARI, ESRA ARDAHAN, BESTE ÖZGÜVEN ÖZTORNACI
TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni - 2016;15(6):501-511
Bu çalışma, çocuk ihmal ve istismarına ilişkin son 10 yılda yapılan sistematik derlemeleri gözden geçirmek, mevcut bilgilerin hangi düzeyde olduğunu ve bilgi boşluklarını belirlemek amacıyla yapılmıştır. Çalışmada 01 Ocak 2005-31 Mart 2015 tarihleri arasında Medline/Pubmed veritabanında “child abuse and neglect” ve “child maltreatment” anahtar kelimeleriyle, İngilizce olarak yayınlanmış, tam metnine ulaşılabilen sistematik derlemeler taranmıştır. Toplam 112 adet sonuç görüntülenmiş, bunların 101’ ine tam metin olarak ulaşılmıştır. Yapılan inceleme sonucunda 101 çalışmadan 59’i değerlendirme dışı bırakılmış, kriterleri karşılayan 42 makale incelenmiştir. Makaleler istismar ve ihmal çeşitlerine (fiziksel, duygusal, cinsel ve diğer) ve konusuna (tanılama, önleme, müdahale/girişim, ilişki belirleme ve diğer) göre sınıflandırılmıştır. Çalışmaların çoğunlukla hem ihmal hem de istismarı birlikte incelediği; tüm istismar türlerini birlikte ele alan çalışmaların sayısının, fiziksel istismar, duygusal istismar ve cinsel istismarı ayrı ayrı ele alan çalışmaların fazla olduğu; gelişmekte olan ve geri kalmış ülkelerde sıklıkla görülen çocuk iş gücü kullanımını da içeren ekonomik istismar gibi alanların ise çalışmalarda yer almadığı saptanmıştır. Çocuk ihmal ve istismarı çeşidi ne olursa olsun çocuğun hayatında geri dönülmez travmalar oluşturmakta ve çocuğun yetişkinliğinde de problemlere yol açmaktadır. Bu sebeple oluşmadan önce tanılama ve önleme; şayet engellenemedi ise de en kısa sürede müdahale/girişim yapılması oldukça hayati önem taşımaktadır. Çocuk ihmal ve istismarı ile ilişkili olan sistematik derlemelere ulaşılmasına rağmen; özellikle duygusal ve cinsel istismar ile ilgili müdahale çalışmalarının yetersiz olduğu gözlenmiştir.
