Hasan KARATAŞ, Emine Sevinç TOK
Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar - 2026;18(3):1105-1124
Klinik depresyon tanısı alan yetişkinlerde depresyon nüksünün önlenmesi için geliştirilen Bilinçli Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi, mevcut alanyazında araştırmacıların ilgisini çekmektedir ve bu uygulamalara yönelik artan bir ilgi gözlemlenmektedir. Bu artan ilgi çocuk ve ergenlere yönelik Bilinçli Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi uygulamalarına olanak sağlamıştır. Mevcut sistematik derleme çocuk ve ergenlere yönelik gerçekleştirilen Bilinçli Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi uygulamalarına odaklanmaktadır. Bu doğrultuda veri tabanlarından (Pubmed, Web of Science, Wiley, Sage ve Sciencedirect) erişim sağlanan toplam 12 makale çalışmaya dahil edilmiştir. Makalelerden elde edilen bulgulara göre Bilinçli Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi çocuk ve ergenlerde travma sonrası stres, içe yönelim ve dikkat problemlerinde, depresif ve anksiyete belirtilerinin azalmasında etkili bir müdahale olarak kendini göstermektedir. Yanı sıra, takip çalışmalarında da uygulamadan elde edilen kazanımların devam ettiği belirtilmiştir. Bu bulgular Bilinçli Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi'nin çocuk ve ergenlerde kullanımı hususunda önemli noktaları işaret etmektedir. Öte yandan araştırmalarda yer alan katılımcı sayısının yetersizliği, eksik geri bildirimler, alternatif tedavilerin eksikliği ise bu uygulamaya yönelik hala çalışmaların yapılması gerektiğini göstermektedir. Mevcut sistematik derleme çalışması çocuk ve ergenlerde yürütülen Bilinçli Farkındalık Temelli Bilişsel Terapi uygulamalarının olası etkilerini ortaya koymaya çalışmaktadır.
