Özgenur GAVGALI, Türkan Özlem BAYÜLGEN
Turkish Journal of Audiology and Hearing Research - 2026;9(1):14-23
İşitme, bireyin duyduğu ses olarak ifade edilirken dinleme bundan daha fazlasını içermektedir. Dinleme yüksek derecede dikkat ve odaklanmanın yanı sıra duyulan sesin yorumlanması ve anlaşılması için çaba gerektiren bir eylemdir. Çocukların geliştirdiği tüm dil becerileri arasında konuşulan dili anlamalarını ve yorumlamalarını sağlayan temel iletişim becerisi olan dinleme becerisi, yalnızca işitme ile sınırlı olmayıp aynı zamanda dinleme yoluyla edinilen bilgileri zihinsel yapılara entegre eden karmaşık bir bilişsel süreçtir. Anne karnında başlayan bu süreç, doğumdan sonra da devam etmekte ve çocukların öğrenme süreçlerinin temelini oluşturmaktadır. Etkili dinleme becerisi çocukların çevrelerindeki sesleri ayırt edebilmeleri ve konuşmayı anlayabilmelerinin yanı sıra eleştirel düşünebilme ve sosyal etkileşimlerde bulunabilme yeteneklerini de geliştirmektedir. Gürültü, bu süreci karmaşık hale getirerek bazı çocuklarda çeşitli faktörlerden kaynaklanan dinleme zorluklarının yaşanmasına yol açmakta ve böylelikle çocukların dikkatlerinin dağılmasına, öğrenme süreçlerinin ve sosyal etkileşimlerinin olumsuz yönde etkilenmesine neden olmaktadır. Çocuklarda dinleme zorluklarının erken teşhisi ve sonrasında dinleme güçlüğüne yönelik uygulanacak çeşitli stratejiler ve eğitim yöntemleri ile çocukların hem eğitim hem de sosyal hayatlarında daha aktif ve başarılı olmalarına yardımcı olmak büyük önem taşımaktadır. Bu derleme, çocuklarda dinleme becerilerinin gelişimi, gürültülü ortamlarda çocukların yaşayabilecekleri dinleme güçlükleri ve bu güçlüklere karşı çözüm önerilerinin güncel literatürün ışığında gözden geçirilmesi ve gelecekte yapılacak araştırmalara katkı sunması amacıyla yazılmıştır.
