Serpil BORAN, İlknur KAHRİMAN
Bandırma Onyedi Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Araştırmaları Dergisi - 2026;8(2):710-720
Çocuklarda diş ameliyatlarında genel anestezi uygulamaları, özellikle davranış yönünden iş birliği kurulamayan, yaygın diş çürükleri tespit edilen veya özel gereksinimli çocuklarda güvenli ve etkili tedavi imkânı sunmaktadır. Ancak genel anestezi süreci yalnızca tıbbi bir tedavi uygulaması olmayıp, çocuk ve ebeveyn üzerinde önemli fizyolojik, psikolojik ve davranışsal etki oluşturabilmektedir. Anestezi öncesi, çocuklarda genellikle korku, kaygı, ayrılma anksiyetesi ve güvensizlik duygusunun gelişimine sebep olurken; ebeveynlerde ise kaygı, suçluluk ve belirsizlik duygusu oluşturmaktadır. Anestezi sonrası dönemde ise çocuklarda ağrı, bulantı, uyku düzensizliği, geçici davranış değişiklikleri ebeveynlerde devam eden endişeye sebep olmaktadır. Bu nedenle hemşirelerin, çocuğun yaş ve gelişim özelliklerine uygun bireyselleştirilmiş bakım planı oluşturması büyük önem taşır. Pediatri hemşireleri; yenidoğan, okul öncesi, okul çağı ve adölesan dönem çocuklarının gelişim düzeylerine uygun iletişim kurmalı, ebeveynleri bilgilendirmeli, kaygıyı azaltıcı oyun, eğitim, bilgilendirme ve destekleyici yaklaşımları kullanmalıdır. Çocuk diş ameliyatlarında genel anestezinin etkilerinin azaltılmasında hemşirenin rolü yalnızca klinik bakım ile sınırlı değildir, aynı zamanda ebeveynlere rehberlik hizmeti sunmak, duygusal destek sağlamak ve eğitim sürecinin etkin yürütülmesini sağlamak da hemşirelik bakımının temel bileşenleri arasında yer almaktadır. Bu derlemede, çocuklarda diş ameliyatları sürecinde gerçekleştirilen genel anestezi uygulamalarının çocuk ve aile üzerine etkilerinin güncel hemşirelik yaklaşımları çerçevesinde irdelenmesi amaçlanmıştır.