Beste KIPÇAK YÜZBAŞI, Selin YAKARIŞIK, Ece KOYUNCU
Pamukkale Tıp Dergisi - 2026;19(3):622-631
Amaç: Çocukluk çağında serebrovasküler hastalıkların (SVH) risk faktörlerinin tespit edilerek erken tanı konulması ve hastalığın tekrarının önlenmesi önemlidir. Çalışmamızda pediatrik SVH olgularının demografik ve klinik özelliklerinin tanımlayıcı bir analizinin yapılması ve bu olguların etiyolojik nedenleri, risk faktörleri ve sekelleri arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Gereç ve yöntem: Pamukkale Üniversitesi Hastanesi Çocuk Nörolojisi Bölümü tarafından 2018-2023 yılları arasında yatarak takip edilen hastaların tıbbi dosyaları geriye dönük olarak incelendi. Dijital kayıtlarından anamnez, etiyoloji, görüntüleme, verilen tedavi ve sekel bilgileri alındı. İstatistiksel analiz SPSS 25.0 kullanılarak yapıldı. Bulgular: Beş yıllık süreçte değerlendirilen 28 SVH'nın %25'ini sinovenöz tromboz (SVT), %57,1'ini arteriyel iskemik inme (Aİİ) ve %17,9'unu hemorajik inme olguları oluşturmaktaydı. Hastaların yaş ortalaması 9,99+/-5,51 yıl olup, %57,1'i erkekti. Nörogörüntülemede en sık tutulan bölgeler kortikal-subkortikal alanlar ve bazal ganglionlar (%39,3) olup, sol hemisfer tutulumu baskındı. En sık başvuru semptomları hemiparezi ve baş ağrısıydı; hastaların %32,1'inde nöbet öyküsü mevcuttu. SVT ve Aİİ olgularında etiyolojik değerlendirmede arteriopati (%34,7), protrombotik (%26) ve enfeksiyöz (%13) nedenler ön plandayken, olguların %22'sinde neden belirlenemedi. En sık başlanan tedavi antikoagülan tedavi idi. İzlemde hastaların %39,3'ünde nörolojik sekel gelişti. Sekel gelişen hastalarda arteriopati varlığı ve fizik tedavi ve rehabilitasyon yatışı anlamlı olarak daha sık bulunurken ( p<0,05), protrombotik ve enfeksiyöz etiyolojiler sekel gelişmeyen hastalarda daha yaygındı. Sonuç: Çocukluk çağı SVH için birçok risk faktörü bulunmaktadır. Çalışmamız, bir üçüncü basamak sağlık merkezinde çocukluk çağı SVH'larına ilişkin ayrıntılı bir klinik bakış sunarak, mevcut bilgi birikimine katkıda bulunmaktadır.