Gülay Arslan, Ayşe Sonay Türkmen
Selçuk Sağlık Dergisi - 2025;6(3):384-396
Amaç: Çalışma, çocukluk çağı aşıları hakkında aile sağlığı çalışanlarının bilgilerini ve uygulamalarını incelemek için yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı tipte olan bu çalışma, bir büyükşehrin üç merkez ilçesinde görev yapan 145 aile sağlığı çalışanı ile yürütüldü. Veriler araştırmacılar tarafından literatür doğrultusunda hazırlanan anket formu kullanılarak toplandı. Veriler, sayı, yüzde, standart sapma, aritmetik ortalama, bağımsız gruplarda t testi, pearson korelasyon analizi ile değerlendirilmiştir. Bulgular: Aile sağlığı çalışanlarının yaş ortalamaları 36,75+/-5,58 yıldır. Katılımcıların %12,4'ünün lise ve %44,8'inin ön lisans, %54,5'inin ebelik bölümünden mezun olduğu, %40,0'ının 5 yıldan fazla aile sağlığı çalışanı olarak görev yaptığı belirlenmiştir. Aile sağlığı çalışanlarının %51,4'ünün aşılar ve aşı uygulamaları ile ilgili eğitim aldığı ve bu eğitimleri çoğunlukla son bir yıl içerisinde aldıkları belirlenmiştir. Katılımcıların veri toplama araçlarını doğru yanıtlama oranlarının çocukluk dönemi aşılarına yönelik sorular için %25,5 -97,2, aşıların yerleşimine yönelik sorular için %42,8 -100, çocukluk dönemi aşılarına yönelik uygulamalar için %20 -95,9 arasında değiştiği saptanmıştır. Aile sağlığı çalışanlarının çocukluk dönemi aşıları ile ilgili bilgi puan ortalamaları 26,85+/-3,44, uygulama puan ortalamaları 7,92+/-1,21 olarak hesaplanmıştır. Aile sağlığı çalışanlarının çocukluk dönemi aşıları ile ilgili bilgi ve uygulama toplam puan ortalamalarının sosyodemografik özellikleri ile arasında anlamlı farklılık olmadığı belirlenmiştir (p>0,05). Ayrıca aile sağlığı çalışanlarının bilgi puan ortalaması ile uygulama puan ortalaması arasında anlamlı bir ilişki olmadığı saptanmıştır (r = -0,027; p=0,743). Sonuç: Aile sağlığı çalışanlarının çocukluk dönemi aşılarına yönelik hem bilgi hem de uygulamalarının yüksek düzeyde olduğu, sosyodemografik ve mesleki özellikler ile gruplar arasında anlamlı farklılık olmadığı belirlenmiştir. Ayrıca aşılara yönelik bilgi ve uygulama puanları arasında anlamlı ilişki belirlenmemesinin katılımcıların hem bilgi hem de uygulama puan ortalamalarının oldukça yüksek olmasından kaynaklandığı düşünülmektedir. Bu nedenle aşılar ile ilgili hazırlanan hizmet içi eğitimlerin sosyodemografik özelliklere bakılmaksızın tüm aile sağlığı çalışanlarına yönelik planlanması ve yürütülmesi önerilmektedir.
