ÇOK BOYUTLU MİZAH DUYGUSU ÖLÇEĞİ: FAKTÖR YAPISI, GÜVENİRLİK VE GEÇERLİK ÇALIŞMASI

S HALİME ASLAN, Z NAZAN ALPARSLAN, YUNUS EMRE EVLİCE, R OĞUZ ASLAN, FULYA CENKSEVEN

3P Psikiyatri Psikoloji Psikofarmakoloji Dergisi - 1999;7(1):33-39

Bakırköy Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi, İstanbul

 

Amaç: Özgün biçimi Thorson ve Powell tarafından geliştirilmiş olan Çok Boyutlu Mizah Duygusu Ölçeği 'nin (Multidimensional Sense of Humor Scale) güvenirlik, geçerlik ve faktör yapısının araştırılmasıdır. Yöntem: Çalışmaya Çukurova Üniversitesi ve Adana İli Sağlık Müdürlüğü çalışanlarından 102 kişi katılmıştır. Çalışmada Çok Boyutlu Mizah Duygusu Ölçeği (ÇBMDÖ), Zung Depresyon Ölçeği (ZDÖ) ve Edward's Kişisel Tercih Envanteri (EKTE) uygulanmıştır. Bulgular: Ölçeğin güvenirliği Cronbach alfa katsayısı ve test-tekrar test yöntemiyle sınanmış, ÇBMDÖ'nin Cronbach alfa katsayısı 0.81 ve 0.87, test-tekrar test güvenirliği ise 0.85 (p<0.001) olarak bulunmuştur. Faktör analizi çalışmaları sonucunda "mizah üretme ve mizahı sosyal amaçları için kullanma", "mizahı başa çıkma yolu olarak kullanma", "mizah üreten kişilere karşı tutum" ve "mizahı değerlendirme " adı verilen dört alt boyut belirlenmiştir. Alt boyutların Cronbach alfa katsayıları 0.61 ile 0.90 arasında değişmektedir. ZDÖ ve EKTE 'nin alt ölçekleri ile beklenen yöndeki korelasyonlar ölçeğin yapı geçerliğinin olduğunu desteklemektedir. Tartışma: Sonuçlar ÇBMDÖ'nin mizah duygusu ve mizah duygusuyla ilgili dört boyutu ölçmede geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğunu göstermektedir.