Hüseyin DEMİR, Şermin BAYKOCA, Elif Nur DALKIRAN EKŞİ, Emel ÇALIŞKAN, Türkay AKBAŞ, Şükrü ÖKSÜZ, İdris ŞAHİN
Türk Mikrobiyoloji Cemiyeti Dergisi - 2026;56(2):102-109
Amaç: Çoklu ilaca dirençli bakteriler, hastaların tedavisinde ciddi zorluklara sebep olmaktadır. Bu çalışmada çeşitli klinik örneklerden izole edilen çoklu ilaç direnci olan gram negatif bakterilerde kolistin direncinin ve risk faktörlerinin incelenmesi amaçlanmıştır Yöntem: Düzce Üniversitesi Tıp Fakültesi Tıbbi Mikrobiyoloji Laboratuvarı'nda Mart 2023-Aralık 2023 tarihleri arasında çeşitli klinik örneklerden izole edilen çoklu ilaca dirençli gram negatif bakteriler retrospektif olarak incelenmiştir. Bakteri tanımlama ve antimikrobiyal duyarlılık testleri için klasik yöntemler, Kirby-Bauer disk difüzyon yöntemi, otomatize sistem ve sıvı mikrodilüsyon yöntemi uygulanmıştır. Bulgular: Toplam 246 çoklu ilaca dirençli gram negatif suş incelenmiş olup %50'si yoğun bakım ünitelerinden gönderilmiştir. Çoklu ilaca dirençli suşlar en fazla solunum yolu örneklerinden (%54) izole edilirken bunu sırasıyla idrar (%22), kan (%13) ve yara kültürleri (%11) izlemiştir. Çalışmamızda incelenen suşların %46'sının kolistine dirençli olduğu tespit edilmiştir. En yüksek direnç istatistiksel olarak anlamlı şekilde Enterobacterales (%58) türlerinde, ardından Acinetobacter spp. (%27) ve Pseudomonas spp. (%13)'de gözlenmiştir. Enterobacterales türleri içerisinde Klebsiella pneumoniae, %63 oranıyla en yüksek kolistin direnci gösteren tür olmuştur. Kolistin direnci ile hasta yaşı, cinsiyeti, örnek türü ve örneğin gönderildiği bölüm arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır. Sonuç: Çalışmamızda çoklu ilaca dirençli gram negatif bakterilerde kolistin direnci yüksek oranda saptanmıştır. Kolistin direncini öngörmede hastanın yaşının, cinsiyetinin, örnek türünün ya da örneğin gönderildiği kliniğin belirleyici olmadığı, bakteri türünün ise direnci öngörmede önemli olduğu düşünülmüştür.