Esra Erpek, Dilek Solmaz, Elif Ediboglu, Eda Otmans Akat, Servet Akar
Eskisehir Medical Journal - 2025;6(3):235-241
Giriş: Bu çalışmada, COVID-19 karantina sürecinde aksiyal spondiloartrit (AxSpA) hastalarının fiziksel aktivite düzeylerinde meydana gelen değişiklikleri, anksiyete ve depresyon belirtilerini, yeme davranışlarındaki farklılıkları ve bunların hastalık aktivitesi ile olan ilişkisini incelemek amaçlanmıştır. Yöntemler: Bu çalışma, üçüncü basamak bir romatoloji polikliniğinde gerçekleştirilen kesitsel gözlemsel bir araştırmadır. Katılımcılara Kasım-Aralık 2020 tarihleri arasında telefon yoluyla ulaşılarak yapılandırılmış bir anket formu uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmaya, pandemi öncesindeki son bir yıl içinde romatoloji polikliniğinde izlenen 204 AxSpA hastası ve onların 106 birinci derece yakını kontrol grubu olarak dahil edilmiştir. AxSpA hastalarının %30'u ortalama 4,5+/-2,4 kg, kontrol grubunun ise %37'si ortalama 4,4+/-3,4 kg ağırlık artışı bildirmiştir. Hastaların yaklaşık yarısının fiziksel aktivite düzeyinde azalma gözlenmiştir. Bath Ankilozan Spondilit Hastalık Aktivite İndeksi (BASDAI) ve Fonksiyonel İndeksi (BASFI) ile SQUASH-toplam aktivite skorları arasında zayıf düzeyde negatif korelasyon saptanmıştır. Ayrıca, hastaların önemli bir kısmında anksiyete ve depresyon belirtileri gözlenmiş; her iki durum da hastalık aktivitesi ile anlamlı şekilde ilişkili bulunmuştur. Yeme alışkanlıkları açısından, kontrolsüz ve duygusal yeme skorları ile anksiyete skorları arasında düşük derecede korelasyon saptanmıştır. Sonuç: Pandemi döneminde, AxSpA hastaları kilo alımı ve azalan fiziksel aktivite gibi birden fazla faktörden etkilermiştir. Değişen yaşam alışkanlıkları, hastalık aktivitesi ve fonksiyon ile ilişkilendirilmiştir.