Cüneyt Destan CENGER, Adil Han DOĞAN, Mehmet Ali MALKOÇ, Mustafa ÖZÇETİN, İsmail YILDIZ, Ayşe KILIÇ
Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi - 2026;17(1):127-139
Giriş: Çocuk hakları, on sekiz yaş altı çocuklar için insan hakları ve anayasal temel hakların tanınması ile ortaya çıkmıştır. Bu çalışma, COVID-19 pandemisi sürecinde ebeveynlerin evde çocuklara yönelik tutum ve davranışlarını çocuk hakları ihlali açısından değerlendirmeyi amaçlamıştır. Gereç ve Yöntem: Ocak 2023 ile Haziran 2023 tarihleri arasında çocukları Üniversite Hastanesi Çocuk Servisi'nde yatan ebeveynler çalışmaya dahil edilmiştir (n: 3273). Özel gereksinimli çocuğu olan ebeveynler, 0-36 aylık çocuğu olan ebeveynler, çalışmaya katılmak istemeyen ebeveynler çalışmaya dahil edilmemiştir (n: 2733). Toplam 540 ebeveyn vardı. Araştırmacılar, kültürel durumumuzu dikkate alarak oluşturdukları 38 soruluk bir anketi Üniversite Hastanesi Pediatri Servisi'nde ebeveynlere uygulamıştır. Bulgular: Katılımcıların %70,4'ü anne, %29,6'sı ise babadır. Analiz, ankete katılan babaların annelere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha az çocuk istismarı gerçekleştirdiğini göstermiştir. Ayrıca, babaların çocuklarına uyguladıkları cezanın şiddeti annelere göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha düşüktür. Stres düzeyleri ile ilgili olarak, annelerin %7,6'sı ve babaların %13,8'i stresli olmadıklarını belirtmiştir. Sonuç: Çalışmamızda pandemi döneminde %24.1 oranında aile içinde sözel veya fiziksel şiddet yaşandığı saptanmıştır. Anket sonuçlarının analizi, katılımcı anne ve babaların eğitim düzeylerinin cezanın ciddiyeti, çocuk istismarının boyutu, kendi ebeveynleri tarafından istismara maruz kalma veya istismar deneyimleri açısından istatistiksel olarak anlamlı bir fark taşımadığını göstermektedir.