COVID-19 PANDEMİ ÖNCESİ DÖNEMDE VE PANDEMİ DÖNEMİNDE GENÇLERDEKİ FİZİKSEL AKTİVİTE DÜZEYİ VE EGZERSİZ MOTİVASYONUNUN KARŞILAŞTIRILMASI

Şeref Duhan ALTUĞ, Ayşe ÜNAL, Gülsüm TIKAÇ, Hüseyin BEKTAŞ

Laodikya Rehabilitasyon Bilimleri - 2026;4(3):3-14

Pamukkale University, Denizli Health Services Vocational School, Denizli, Turkiye

 

Amaç: Egzersiz planlı, yapılandırılmış, tekrarlayıcı ve amaçlı fiziksel aktivite olarak tanımlanır. Bazı dönemlerde fiziksel, psikolojik veya çevresel etmenler nedeniyle egzersiz yapmak daha zor hale gelebilmektedir. COVID-19 pandemisi nedeniyle yapılan kısıtlamalar sonucunda toplumun her kesiminde fiziksel aktivite düzeylerinde azalma ortaya çıkmıştır. Fiziksel aktivitedeki bu azalma zamanla egzersize karşı isteksizlik oluşturarak fiziksel aktivite motivasyonunu düşürmektedir. Bu çalışmanın amacı; pandemi öncesi dönemde ve pandemi döneminde gençlerdeki fiziksel aktivite düzeyini ve egzersiz motivasyonunu karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntem: Çalışmamıza 20-25 yaş arası toplam 134 birey dahil edildi. Pandemi öncesi dönemde (PÖ) 67 birey (42K, 25E) ve pandemi döneminde (PD) 67 birey (42K, 25E) değerlendirildi. Bireylerin demografik verileri ve egzersiz alışkanlık durumu kaydedildikten sonra fiziksel aktivite düzeyi için Fiziksel Aktivite İndeksi (FAİ), egzersiz motivasyonunu için Fiziksel Aktiviteye Katılım Motivasyonu Ölçeği (FAKMÖ) kullanıldı. Bulgular: Gruplar yaş ortalaması açısından benzerdi (p=0,153). PÖ grubunun FAİ ortalaması 39,94+/-7,20 ve PD grubunun ortalaması 22,70+/-5,24 puandı. PD grubunun fiziksel aktivite düzeyi istatistiksel olarak anlamlı düzeyde düşüktü (p=0,001). Gruplar arasında FAKMÖ bireysel nedenler ve nedensizlik alt boyutları açısından ise anlamlı bir fark bulunmadı (p>0,05). PD grubunun FAKMÖ Çevresel nedenler alt boyutu puanının ise PD grubunda anlamlı düzeyde düşük olduğu tespit edildi (p=0,019). Sonuç: Fiziksel aktivite düzeyi, pandemi döneminde değerlendirilen grupta daha düşük bulunmuştur. Egzersiz motivasyonunda gruplar arası en büyük farklılık çevresel sebeplere bağlı motivasyonda bulunmuştur. Pandemi döneminde gençlerin okul ortamından uzak kalması sebebiyle sosyal tanınma ve dışsal onay kaynaklarının kısıtlanmasının bu duruma yol açtığı düşünülmektedir.