Anna Carina ERGANİ, Vesile Betül AYDIN, İlhan ABİDİN, Mehmet Akif AĞIR, Muslu Kazım KÖREZ, Meltem GÜMÜŞ, Halil Haldun EMİROĞLU
Genel Tıp Dergisi - 2026;36(1):1-5
Amaç: SARS-CoV-2'nin anjiyotensin dönüştürücü enzim (ACE)-2 reseptörler vasıtasıyla tutunarak vücuda girdiği bilinmektedir. Gastrointestinal sistemin ACE-2 reseptörlerden zengin olması nedeniyle biz de bu çalışmamızda SARS-CoV-2'nin inflamatuar bağırsak hastalığı (İBH) sıklığını, hastalık aktivasyonunu ve klinik görünümünü artırmış olabileceği hipoteziyle yola çıkarak merkezimizde COVİD-19 pandemisinin İBH üzerindeki etkisini incelemeyi amaçladık. Gereç ve Yöntemler: Çalışmada kullanılan İBH tanıları ülseratif kolit ve crohn hastaliği olmak üzere ikiye ayrıldı. Çalışma pandemi öncesi dönem (Ocak 2017 ile Şubat 2020) ve pandemi dönemi (Şubat 2020 ile Ocak 2023) şeklinde 3'er yıllık iki periyot halinde iki gruba ayrılarak gerçekleştirildi. Pandemi öncesi dönemde 25 hastaya; pandemi döneminde 41 hastaya İBH tanısı kondu ve çalışma toplam 66 İBH hastası ile retrospektif olarak gerçekleştirildi. Bulgular: Pandemi öncesi ve pandemi döneminde polikliniğe başvuran ve işlem yapılan hasta sayısının oranı pandemi döneminde anlamlı derecede yüksekti (17.53% vs. 25.81%, p<0.001). Bununla birlikte İBH tanısı konan hasta sayısı ile yapılan işlem sayılarının oranı pandemi öncesi döneme göre pandemi döneminde anlamlı derecede yüksek saptandı (1.76% vs. 3%, p<0.001). Pandemi öncesi ve döneminde gruptan çalışmaya dahil edilenlerin PUCAI, PCDAI skorları ile Hemoglobin, trombosit, lökosit, eritorsit sedimantasyon hızı ve albümin düzeyleri benzerken; pandemi dönemindekilerinin C-reaktif protein (CRP) düzeyi pandemi öncesindekilere kıyasla anlamlı şekilde yüksekti (2.95 vs. 50, p<0.001). Sonuçlar: Çalışma sonuçlarımıza göre çocuklarda COVID-19 salgını sırasında İBH sıklığı artmış görünmektedir. Buna istinaden devam etmekte ya da olası olan COVID-19 enfeksiyonlarında gastrointestinal sistem yakınmaları olan çocukların özellikle yüksek CRP varlığında İBH yönünden değerlendirilmesi gerektiği kanaatindeyiz.
